Memoria dos Santos Xoán de Brébeuf e Isaac Jogues, Presbíteros, e Compañeiros, Mártires

Hai un silencio moi particular que se garda nos talleres onde se gardan as ferramentas pesadas, ese instante xusto despois de que a máquina se apaga e o metal comeza a arrefriar. Pensei niso ao abrir hoxe as páxinas da carta aos Efesios, onde San Paulo fálanos dunha construción invisible, dunha obra que non levamos nos ombreiros senón que nos é dada como un agasallo. Miramos ás veces a nosa vida coma quen mira un plano arquitectónico ao que lle faltan liñas, un proxecto interrompido a metade da marcha. Pero a Escritura dános hoxe unha perspectiva completamente distinta, unha mirada que atravesa o tempo e pon diante de nós a verdade dunha graxa que nos precede e nos sostén. Pensei en Benjamin, na súa curiosidade incansable, naquel rapaz que non só comprendía a lóxica estrita dos números e da tecnoloxía, senón que sabía mirar máis aló coa dozura dun corazón limpo e atento.

Ben era un rapaz que habitaba o mundo coa marabilla dunha mente lúcida. Unha mente que podía mergullarse na complexidade dun sistema informático coa mesma naturalidade con que un paxaro atopa o vento. Lembro a paixón coa que miraba os avións, esa ilusión tan súa de crear algunha vez unha liña á que chamaba con risa limpa 'con chim airlines', soñando con rutas que conectasen o mundo enteiro. Non era un simple xogo de neno; era a expresión dunha alma que non coñecía límites estreitos, que quería que o seu amor alcanzase todas as distancias. E nunha ocasión, cando o seu tío William atravesaba o duro momento de dous ictus, o pequeno Ben, con apenas quince anos, quixo entregar por enteiro o seu porquiño de aforros para axudar na recuperación. Non fixo falta romper o porquiño, pois a axuda xa estaba asegurada, pero o xesto quedou alí, puro e enteiro. Un rapaz que, sen que ninguén llo exixise, estaba disposto a desprenderse de todo o que tiña polo simple feito de que o sufrimento dun ser querido tocaba o seu peito.

Mais a verdade ten que ser dita antes de que poidamos abrazar calquera consolo: a cadeira segue estando baleira. Thao, Alan, Ryan, sei que hai mañás nas que o aire da casa pesa como o chumbo, nos que a ausencia de Ben non é unha teoría nin unha lembranza vaga, senón unha dentelada fría no medio do peito. Non serve de nada disimular esa dor nin poñer palabras fermosas sobre unha ferida que aínda latexa. O Evanxeo de hoxe preséntanos a escena dun home que lle pide a Xesús que interveña nun asunto de herdanzas, un home preocupado polos bens que se acumulan e se reparten. E Xesús responde cunha parábola terrible e fermosa sobre o rico necio, aquel que gardaba collitas nos seus celeiros pensando que o tempo lle pertencía, para escoitar logo a frase máis severa: 'Nesta mesma noite van reclamar a túa vida'. A vida non se mide polo que se garda, senón polo que se entrega.

E aquí, precisamente neste punto onde a palabra do Evanxeo corta como o cristal, quero dicirvos algo moi quedo e moi firme, a vós que sodes os que cargades coa saudade máis pesada. Se algunha vez na quietude da noite esa voz sutil intenta sementar a culpa, facervos crer que algo puido ser evitado ou que a vaxa vixilancia humana fallou, escoitade a absolución que o Señor pon hoxe na vosa boca. A enfermidade non é un castigo, nin o resultado dun erro, nin unha consecuencia de nada que fixésedes ou omitirades. Non hai culpa no voso amor. O voso coidado constante, a vosa presenza noite e día ao lado de Ben, foi o reflexo exacto do abrazo de Deus na terra. Deixade caer esa pedra que levades tanto tempo cargando en silencio; estades absoltos. Ben non quere que sufrades baixo o peso dunha culpa que non vos pertence; el quere que vivades, que respirees, que sepades que o voso amor foi completo e perfecto.

Mirade a primeira lectura. Paulo dítanos que fomos creados en Cristo para as boas obras que Deus preparou de antemao. A vida de Benjamin non foi un desvío nin un erro nun universo alleo; tivo un propósito exacto nos ollos do Pai. O seu paso por este mundo, tan brillante e tan breve, deixou unha pegada que o tempo non pode borrar. Unha pegada que segue viva naquel pozo de auga limpa excavado en Cà Mau, Vietnam —o seu nome medio, Đại Dương, significa 'Gran Océano'—, un manancial que hoxe dá de beber aos máis humildes no seu nome. O amor de Ben non se detivo coa morte; converteuse nunha corrente que segue regando a vida dos que sofren.

Ryan, irmán querido, ti es a continuidade viva deste soño. Non estás só. Ben vive en cada sorriso teu, en cada paso valente que das cara ao futuro. Cando mires ao ceo e vexas un avión cruzar as nubes, non o vexas como un adeus definitivo, senón como a certeza de que o amor que vos une segue voando libre, sen fronteiras, sostido pola graza de Deus.

Como levamos isto fóra da porta hoxe? Non busques grandes proezas. Ao saír, fai algo en segredo, algo que ninguén saiba: un xesto pequeno de bondade, unha axuda discreta, unha oración silenciosa por outro neno que estea a pasar pola dor. Que ese pequeno acto sexa a túa pequena ofrenda para Ben e para Deus. O Señor está convosco. E Ben, desde o Banquete do Ceo, segue sorrindo, guiando os vosos pasos coa luz dunha esperanza que nunca se acaba. Amén.