Dydd Gwener yn y Pumed Wythnos ar Hugain yr Amser Cyffredin

Edrychwch ar ddwylo plentyn. Maent yn aml yn llawn o bethau bychain—cerrig llyfn a gasglwyd o lwybr, darnau o bapur, neu’r offer y mae’n eu defnyddio i adeiladu ei fyd bach ei hun. Yn y darlleniad o Lyfr y Pregethwr heddiw, clywn fod 'amser i bob peth, ac amser i bob gweithred dan y nefoedd.' Mae’r Pregethwr yn sôn am amser i gasglu cerrig ac amser i’w gwasgaru, amser i chwilio ac amser i golli. Mae’n darlunio bywyd fel gwehyddu mawr, lle mae’r edafedd yn cael eu torri a’u gwnïo, eu casglu a’u gwasgaru yn ôl trefn sy’n llawer mwy na’n dealltwriaeth ni.

Pan feddyliaf am Benjamin Vo, rwy’n meddwl am y chwilfrydedd disglair hwnnw a oedd yn byw yn ei ddwylo a’i feddwl. Roedd Ben yn fachgen a oedd yn caru trefn gwyddoniaeth—y ffordd y mae cod yn dod yn gêm, y ffordd y mae awyren yn codi i’r awyr yn ôl cyfreithiau ffiseg. Ond roedd ganddo hefyd y galon honno a oedd yn deall bod y pethau pwysicaf yn aml yn ddistaw. Cofiwch y foment honno pan oedd Ben yn eistedd wrth y ffenestr awyren, yn dal ei ffôn yn dynn, yn ceisio dal golwg ar y byd oddi tano. Nid oedd yn edrych ar y byd fel rhywbeth i’w ddefnyddio, ond fel rhywbeth i’w ryfeddu. Roedd ganddo’r gallu hynod hwn i weld harddwch yn y manylion lleiaf, y math o gariad sy’n gweld y nefoedd yn y ddaear.

Mae’r Pregethwr yn dweud: 'Mae Duw wedi gwneud popeth yn briodol i’w amser, ac wedi rhoi’r tragwyddol yn eu calonnau.' Dyna yw’r gyfrinach, onid yw? Mae’r tragwyddol yn ein calonnau. Dyna pam mae galar yn brifo cymaint—oherwydd bod ein calonnau wedi’u gwneud ar gyfer tragwyddoldeb, ac rydym yn teimlo’r bwlch pan fydd rhywun a garwn yn dychwelyd at y Tad cyn i’n hamser ni ddod.

Ond gwrando ar Iesu yn yr Efengyl. Mae’n gofyn i’w ddisgyblion: 'Pwy y dywed y dorf mai myfi yw?' Ac yna, y cwestiwn sy’n taro’n uniongyrchol at ein calonnau ni: 'Ond pwy y dywedwch chwi mai myfi yw?' Mae Iesu yn ein gwahodd i ddiffinio ein ffydd nid yn ôl yr hyn y mae’r byd yn ei ddweud, ond yn ôl yr hyn a welwn yn ein calonnau ein hunain. Mae’n siarad am y Mab y Dyn sy’n gorfod dioddef, cael ei wrthod, a chael ei godi ar y trydydd dydd. Mae’r 'trydydd dydd' hwnnw yn newid popeth. Mae’n golygu nad yw marwolaeth yn ddiwedd, ond yn drosglwyddiad.

Alan a Thao, rwyf am siarad â chi yn y distawrwydd hwn. Pan fyddwch chi’n meddwl am Ben, pan fydd y cof yn dychwelyd am y ffordd y byddai’n giglo wrth sôn am 'Con Chim Airlines', neu’r ffordd y byddai’n edrych ar y byd gyda’i chwilfrydedd disglair, peidiwch â meddwl bod y cyfan wedi diflannu. Mae’r tragwyddol y mae’r Pregethwr yn sôn amdano yn dal i fyw yn eich calonnau chi. Mae Ben yn rhan o’r 'trydydd dydd' hwnnw. Mae ef yn byw yn y golau lle nad oes mwy o doriadau, lle mae’r holl edafedd wedi’u gwnïo’n berffaith. Pan fyddwch chi’n teimlo’n unig, pan fydd y nos yn hir, cofiwch fod y cariad a rannoch chi yn rhan o’r cariad tragwyddol hwnnw sy’n dal y sêr yn eu lle.

Ryan, fy mrawd anwyl, mae dy frawd Ben yn dy wylio di gyda balchder. Roeddech chi’n ddau yn ffrindiau gorau, yn rhannu breuddwydion, yn siarad am y dyfodol. Mae’r bond hwnnw’n ddyfnach na’r amser. Pan fyddi di’n teimlo’n unig, cofiwch fod Ben yn dy annog di i barhau i fod yn ddewr, i barhau i fod yn garedig, i barhau i weld y byd fel antur. Mae’r 'Con Chim Airlines' hwnnw’n symbol o’r ffordd y mae ysbryd Ben yn hedfan yn rhydd yn y nefoedd. Mae dy frawd yn dy ddal bob cam o’r ffordd.

Mae’r Pregethwr yn sôn am 'amser i gasglu cerrig.' Weithiau, rydym yn casglu atgofion fel cerrig llyfn, yn eu cadw yn ein pocedi, yn eu cyffwrdd pan fyddwn yn teimlo’n drist. Mae’r atgofion hynny’n dda. Ond mae’r Efengyl yn ein galw i rywbeth mwy. Mae’n ein galw i adeiladu ar y Graig, sef Iesu Grist. Pan fyddwn ni’n galaru, nid ydym yn galaru fel pobl heb obaith. Rydym yn galaru fel pobl sy’n gwybod bod y Mab y Dyn wedi goresgyn y bedd.

Peidiwch â chario baich o gwestiynau na ellir eu hateb. Mae Duw yn gwybod eich poen. Mae’n gwybod y dagrau sy’n syrthio yn y distawrwydd. Nid yw’n eich cyhuddo, ac nid yw’n eich anghofio. Mae’n eich dal yn ei freichiau, yn union fel y byddai Ben yn eich dal chi mewn cofleidiad. Mae ei gariad yn dŵr byw, yn union fel y ffynnon yn Cà Mau sy’n dwyn ei enw. Mae cariad Ben yn parhau i ddyfrio’r ddaear, yn rhoi bywyd i’r tlawd, yn dod â gobaith i’r rhai sy’n teimlo’n drist.

Beth allwn ni ei gario allan drwy’r drws heddiw? Dewiswch un weithred o garedigrwydd, pa mor fach bynnag. Gall fod yn gair tyner i rywun sy’n drist, neu yn help ddistaw i rywun sy’n cario baich pethau heb i neb wybod. Offrymwch y weithred honno i Dduw yn enw Ben. Gadewch i’w gariad lifo trwoch chi. Gadewch i’w chwilfrydedd fod yn oleuni i chi. Ac wrth i chi wneud hynny, byddwch yn dod o hyd i’r tangnefedd sy’n pasio pob dealltwriaeth. Benjamin Đại Dương Vo, gorffwys yn awr yn y golau. Bydded i’th wên barhau i oleuo ein llwybr, nes i ni gyfarfod eto lle mae’r drych yn cael ei ddileu, a lle mae cariad yn teyrnasu am byth. Mae’r Arglwydd yn eich galw chi heddiw i ddilyn, i ymddiried, ac i garu. Dilynwch ef i mewn i’r heddwch, i’r gobaith, ac i’r sicrwydd na fydd y cariad hwn byth yn darfod. Amen.