Yr Unfed Sul ar Hugain ar Hugain o’r Amser Cyffredin

Mae rhywbeth hynod o ddisglair ac agored am y ffordd y mae’r Efengyl heddiw yn dechrau. Mae Pedr yn dod at Iesu gyda chwestiwn sy’n swnio’n rhesymol iawn. 'Arglwydd, faint o weithiau y dylaf faddeu i’m brawd?' Mae Pedr yn cynnig saith gwaith, ac yn ei feddwl ef, mae’n debygol o fod yn hael iawn. Ond mae Iesu yn chwalu’r cyfrifiannell hwnnw. 'Nid saith gwaith, ond saith deg gwaith saith.' Mae Iesu yn ein gwahodd i gamu allan o fyd y cyfrif a chamo i fyd y gras.

Meddyliwch am y ddelwedd hon o’r 'cyfrif'. Mae’r brenin yn yr Efengyl yn ceisio setlo cyfrifon. Mae’r gwas yn ddyledwr enfawr, yn ddyledwr na allai byth, hyd yn oed mewn oes gyfan, dalu’r hyn a ddyledai. Ac eto, pan mae’r gwas yn syrthio ar ei liniau, mae’r brenin yn gwneud rhywbeth na allwn ni ei ddeall yn llawn: mae’n dileu’r ddyled yn llwyr. Nid yw’n gohirio’r ddyled; mae’n ei ddileu. Dyna yw natur cariad Duw. Nid yw’n cadw cyfrif o’n methiannau. Mae’n ein gweld ni, ein gweld ni’n wirioneddol, ac mae’n dweud, 'Ti yw fy mhlentyn, ac rwyf wedi dy ryddhau.'

Pan edrychaf ar fywyd Benjamin Vo, rwy’n gweld bachgen a ddeallodd y gyfrinach hon o ryddid. Roedd Ben yn fachgen a oedd yn caru’r byd gyda’i holl chwilfrydedd. Cofiwch y ffordd y byddai’n siarad am ei gwmni awyrennau dychmygol, 'Con Chim Airlines'. Pan fyddai’n siarad am hynny, nid oedd yn meddwl am faint y gallai ei ennill; roedd yn meddwl am y llawenydd o hedfan, am y harddwch o weld y byd o uchod. Roedd ei galon yn rhydd. Roedd yn byw yn y presennol, yn y funud honno o wên, yn y funud honno o gyfathrach â’i dad, yn y funud honno o chwerthin gyda’i frawd Ryan. Nid oedd Ben yn byw bywyd o gyfrif, ond bywyd o offrymu.

Ond rhaid inni fod yn onest am y boen. Mae hi wedi bod yn dri mis ers i Ben ddychwelyd at y Tad. Pan fyddwch chi’n eistedd yn y tŷ, pan fydd y distawrwydd yn dod yn drwm, mae’n hawdd teimlo bod y ddyled o hiraeth yn rhy fawr i’w chario. Mae’n hawdd teimlo bod y byd yn wag, bod y breuddwydion a’r cynlluniau wedi eu gadael ar y bwrdd. Mae’r hiraeth yn boenus, yn ddyfnach na’r hyn y gall geiriau ei ddisgrifio. Mae’n teimlo bod y brawd anwyl, y mab anwyl, wedi cael ei gymryd oddi arnoch chi, ac mae’r gwacter hwnnw yn teimlo’n fwy na’r cariad. Ond mae Iesu yn dweud wrthym heddiw: 'Peidiwch ag ofni. Rwyf wedi talu’r ddyled.'

Alan a Thao, rwyf am siarad â chi’n uniongyrchol. Mae eich cariad at Ben yn ddyfnach na’r hyn y gall unrhyw un ei ddeall. Pan fyddwch yn teimlo’r hiraeth, peidiwch â cheisio ei ddiffodd. Mae’r hiraeth hwn yn dystiolaeth o’r cariad enfawr a roddasoch iddo. Cofiwch y tro hwnnw pan ddywedodd Ben ei fod am roi ei holl gynilion i helpu ei ewythr William. Ni wnaeth ef dorri’r piggy bank, nid oedd angen, ond y weithred o gynnig—y weithred o drosglwyddo popeth oedd ganddo at rywun arall—dyna oedd ei wir gyfoeth. Dyna oedd y gwir 'Ben'. Roedd yn fachgen a ddeallodd, yn ifanc iawn, fod yr hyn sydd gennym ond yn ddefnyddiol pan rydym yn ei rannu. Nid ydych chi ar eich pen eich hun yn y dyfnder hwn. Mae Iesu yn sefyll gyda chi yn y distawrwydd.

Ac i ti, Ryan, y brawd anwyl. Rwyt ti a Ben wedi rhannu cymaint o anturiaethau—y chwerthin, y teithiau, y ffordd yr oeddech yn edrych ar y byd gyda’i gilydd. Cofia bob amser y bond hwnnw. Mae Ben yn dy garu di. Pan fyddi di’n edrych ar yr awyr, pan fyddi di’n gweld awyren, gwybydd fod dy frawd yn dy annog i fyw gyda’r un chwilfrydedd a’r un wên a oedd ganddo ef. Mae ef yn rhan o’th fywyd di nawr, yn ddyfnach na’r hyn y gallwn ei weld â’n llygaid. Bydd yn ddewr, bydd yn garedig, a bydd yn gwybod fod Ben yn dy wylio di gyda balchder.

I bawb sy’n gwrando heddiw, yn enwedig y rhai sy’n cario croes sy’n teimlo’n rhy drwm: Gwyddoch fod Duw yn eich gweld. Mae’r Salm yn dweud: 'Mae’r Arglwydd yn drugarog ac yn llawn tosturi.' Mae’r drugaredd hon yn mynd yn ddyfnach na’r hyn rydym yn ei ddeall. Mae’n golygu bod eich galar, eich dagrau, a’ch hiraeth yn cael eu derbyn gan Dduw. Nid yw Duw yn gofyn i chi fod yn gryf ar eich pen eich hun. Mae’n gofyn i chi fod yn drugarog wrthoch chi’ch hun. Mae cariad Benjamin yn parhau i ddwyn ffrwyth. Mae ei ysbryd yn ein dysgu ni sut i garu, sut i chwilfrydu, a sut i ymddiried yn y Tad. Mae’r 'Well of Love' yn Cà Mau, Fietnam, sydd wedi ei gysegru yn ei enw, yn dystiolaeth fod ei gariad yn dal i lifo. Mae’r dŵr hwnnw’n rhoi bywyd i’r tlawd, ac mae’n symbol o’r cariad a adawodd Ben ar ôl—cariad sy’n gwrthod marw, cariad sy’n parhau i ddyfrio’r ddaear.

Beth, felly, allwn ni ei gario allan drwy’r drws heddiw? Pan ewch allan i’ch bywydau, gwnewch un weithred fach o garedigrwydd yn enw Ben. Ni ddylai fod yn rhywbeth mawr neu gymhleth. Gall fod yn gair tyner i rywun sy’n drist, neu yn help ddistaw i rywun sy’n cario baich pethau heb i neb wybod. Offrymwch y weithred honno i Dduw. Cofiwch fod cariad yn blanhigyn sy’n tyfu hyd yn oed yn y priddoedd mwyaf anodd. Mae Ben yn ein dysgu ni sut i garu, sut i chwilfrydu, a sut i ymddiried yn y Tad.

Benjamin Đại Dương Vo, enaid disglair a thyner, gorffwys yn awr yn nhangnefedd Crist. Bydded i’th wên a’th Ysbryd ein harwain ni i gyd, nes i ni gyfarfod eto yn y wlad lle mae pob storm yn dawel, a lle mae llawenydd perffaith yn teyrnasu am byth. Amen.