Yn enw'r Tad, a'r Mab, a'r Ysbryd Glân. Amen. Bendith a heddwch Duw ein Tad a'r Arglwydd Iesu Grist fyddo gyda chwi i gyd.
Arglwydd, trugarha wrthym. Crist, trugarha wrthym. Arglwydd, trugarha wrthym.
Mae rhywbeth hynod o ddistaw am y ffordd y mae oriawr yn tician ar y bwrdd wrth i’r nos ddyfnhau. Mae’n sŵn sy’n mesur y foment, yn ein hatgoffa bod amser yn symud, ac eto, mae’n sŵn sy’n gallu teimlo’n drwm pan fyddwn ni’n aros am rywbeth na allwn ei weld. Yn yr Efengyl heddiw, mae Iesu yn siarad am y meistr sy’n dychwelyd yn annisgwyl. Mae’n siarad am y wyliadwriaeth, am y lampau sy’n llosgi, ac am y cyfrifoldeb sy’n dod gyda bod yn stiward ar ddaioni Duw.
Meddyliwch am y ddelwedd honno o’r tŷ. Mae Iesu yn dweud: 'Os oedd meistr y tŷ wedi gwybod yr awr yr oedd y lleidr yn dod, ni fyddai wedi gadael i’w dŷ gael ei dorri i mewn.' Mae’n ddelwedd sy’n ein gwahodd i edrych ar ein bywydau ein hunain, nid fel lleoedd o ofn, ond fel lleoedd o ymddiriedaeth. Mae Benjamin Vo, ein Ben annwyl, yn byw yn ein calonnau fel y bachgen hwnnw a oedd bob amser yn barod i archwilio, i ddysgu, ac i garu. Roedd ei feddwl yn ddisglair, yn llawn o’r math o chwilfrydedd a oedd yn ei arwain i ddeall AI, i godio gemau ar GitHub, ac i freuddwydio am 'Con Chim Airlines'. Pan oedd Ben yn siarad am y pethau hynny, roedd wên ar ei wyneb—wên a oedd yn dangos ei fod yn gweld y byd fel lle o bosibiliadau diddiwedd.
Ond rhaid inni fod yn onest â’n hunain. Mae’r aros am yr Arglwydd yn gallu bod yn boenus. Mae yna ddyddiau pan fydd y distawrwydd yn y tŷ yn teimlo’n rhy fawr, pan fydd y hiraeth am Ben yn dod fel ton na allwn ei hatal. Alan, Thao, a Ryan, rwy’n gwybod y bwlch hwnnw. Rwy’n gwybod y ffordd y mae’r atgofion yn ambell waith yn brifo, y ffordd y mae’r absenoldeb yn teimlo’n drwm. Peidiwch â cheisio cuddio’r boen honno. Nid yw’r Arglwydd yn gofyn i ni fod yn gerrig; mae’n gofyn i ni fod yn bobl. Mae’n gofyn i ni aros yn ei gariad, hyd yn oed pan fydd y nos yn dywyll. Mae eich hiraeth yn arwydd o’r cariad enfawr sy’n dal i fod yno, cariad sy’n gysylltiedig â Ben mewn ffordd na all marwolaeth ei thorri.
Edrychwch ar y darlleniad cyntaf heddiw o lythyr Sant Paul at yr Effesiaid. Mae’n dweud: 'I mi, y lleiaf o’r holl saint, y rhoddwyd y ras hon, i bregethu i’r Cenhedloedd gyfoeth anghyraeddadwy Crist.' Dyma’r hinge, dyma’r trobwynt. Mae’r cyfoeth hwnnw o Grist yn rhywbeth sy’n mynd y tu hwnt i’n dealltwriaeth ni. Mae’n ras sy’n ein dal ni i gyd. Mae Ben yn rhan o’r cyfoeth hwnnw nawr. Mae’n ddiogel yn nhŷ’r Tad, yn y lle lle nad oes mwy o ddistawrwydd na hiraeth, dim ond llawenydd pur.
Cofiwch y foment pan gynigiodd Ben ei holl gynilion i helpu ei ewythr William. Nid oedd angen iddo wneud hynny. Nid oedd neb wedi gofyn iddo. Ond roedd ei galon eisoes wedi dysgu iaith y nefoedd. Roedd yn cynnig popeth a oedd ganddo, heb ofyn am ddim yn ôl. Dyna’r math o gariad sy’n torri pob wal. Dyna’r math o gariad sy’n ein gwneud ni’n 'aelodau o dŷ Duw'. Mae’r weithred honno—y cynnig hwnnw o gariad—yn parhau i fyw. Mae’n rhan o’r hyn sy’n cynnal y byd heddiw. Mae’n arwydd bod y cariad a roesoch i Ben, y cariad a ddysgodd ef, yn dal i lifo yn y byd.
Ryan, fy mrawd anwyl, rwy’n siarad â thi heddiw. Rydych chi wedi rhannu cymaint o deithiau, cymaint o fisoedd o chwerthin, y ffordd y byddai eich bywydau’n cydblethu. Pan fyddi di’n teimlo’n unig, cofiwch nad yw’r stori hon wedi dod i ben. Mae dy frawd yn dal i fod yn rhan o’r goleuni hwnnw sy’n disgleirio yn nheulu Duw. Parha i fyw yn ddewr, parha i archwilio’r byd gyda’r un chwilfrydedd a chariad a ddaeth trwy Ben. Mae ei wên a’i ysbryd yn dal i fod gyda thi bob dydd. Mae’r lampau rydych chi’n eu cario yn dal i oleuo.
I’r rhai ohonoch sy’n gwrando heddiw, ac sy’n cario baich y cwestiynau 'pam', rwyf am ddweud hyn wrthych heddiw: nid ydych yn gyfrifol am y boen hon. Rydych chi wedi caru Ben gyda’r holl gariad sy’n bosibl. Mae’r cariad hwnnw wedi’i dderbyn gan Dduw, ac mae’n parhau i fyw yn ei bresenoldeb. Rhyddhewch eich hunain o’r baich hwnnw. Rydych chi wedi bod yn rhieni rhyfeddol, ac mae Ben yn gwybod hynny. Mae’r cariad a roesoch iddo yn rhan o’r hyn sy’n ei gynnal nawr yn y nefoedd. Mae’r heddwch y mae Paul yn sôn amdano yn eiddo i chi.
Mae Iesu yn dweud yn yr Efengyl: 'Gwyn eu byd y gweision hynny y daw eu meistr a’u cael yn gwylio.' Mae Ben yn gwylio. Mae’n rhan o’r wyliadwriaeth fawr honno. Mae’n aros i chi, yn gwenu, ac yn eich caru chi o’r nefoedd. Mae’n rhan o’r 'teml sanctaidd yn yr Arglwydd' y mae Paul yn ysgrifennu amdani. Rydych chi i gyd yn cael eich adeiladu gyda’ch gilydd yn lle i Dduw drigo.
Beth allwn ni ei gario allan drwy’r drws heddiw? Cymerwch un foment i wneud gweithred fach o garedigrwydd ddistaw i rywun sy’n drist neu mewn angen, yn union fel y byddai Ben wedi ei wneud. Offrymwch hi mewn cof am Benjamin. Ac wrth i chi gamu allan i olau y diwrnod, gadewch i heddwch Duw, yr hwn sy’n ein gosod yn rhydd, lenwi eich calonnau. Mae’r Arglwydd yn eich galw chi heddiw i ddisgwyl, i ymddiried, ac i garu. Dilynwch ef i mewn i’r heddwch, i’r gobaith, ac i’r sicrwydd na fydd y cariad hwn byth yn darfod. Mae Ben yn rhan o’r stori fawr honno, ac mae’r stori honno’n ddiogel yn nwylo’r Tad. Mae’n aros amdanoch chi, yn gwenu, ac yn eich caru chi o’r nefoedd. Amen.
For the intentions entrusted to Ben on our prayer wall:
Ar orchymyn y Gwaredwr ac wedi ein ffurfio gan ddysgeidiaeth ddwyfol, fe hyfwn ddweud:
Ein Tad, yr hwn wyt yn y nefoedd, sancteiddier dy Enw; deled dy deyrnas; gwneler dy ewyllys, ar y ddaear megis yn y nefoedd. Dyro i ni heddiw ein bara beunyddiol; a maddau i ni ein dyledion, megis y maddeuwn ninnau i’n dyledwyr; ac nac arwain ni i brofedigaeth, eithr gwared ni rhag drwg. Amen.
Bendithier ni gan yr Arglwydd, a’n cadw rhag pob drwg, a’n harwain i fywyd tragwyddol. Amen.
✝ Boed i Dduw Hollalluog eich bendithio: Y Tad, a’r Mab, a’r Ysbryd Glân. Amen.