Dydd Iau y Pedwerydd Wythnos ar Hugain yr Amser Cyffredin

Mae rhywbeth hynod o dawel a thryloyw yn digwydd pan fydd rhywun yn dod i dŷ lle nad oes groeso go iawn, ac yna’n cael ei gwrthsefyll gan ydistawrwydd oer o farn. Meddyliwch am y ddelwedd hon o’r Efengyl heddiw: mae Iesu yn eistedd yn nhŷ’r Phariseaid, ond nid yw’r dŵr ar gyfer ei draed wedi’i roi, nid oes cusan o groeso wedi’i gynnig, nid oes olew i’w ben. Ac yna daw’r fenyw hon, gwraig a adwaenid yn dda am ei phechodau, yn dod o’r tu ôl. Nid yw’n siarad. Dim ond dagrau sydd ganddi, dagrau sy’n syrthio ar draed Iesu, ac yna mae hi’n sychu’r traed hynny â gwallt ei phen, yn eu cusanu, ac yn eu hateb â’r persawr drud o’r fflaschen alabaster. Mae hi’n gweithredu oherwydd ei bod wedi gweld rhywbeth mwy na’i bechodau ei hun: mae hi wedi gweld trugaredd fyw. Mae Iesu yn troi at Simon ac yn dweud rhywbeth sy’n datgelu calon pob peth: ‘Y mae ei phechodau llawer wedi’i maddeu iddi, oherwydd dangosodd gariad mawr.’

Ac eto, pan edrychwn at y darlleniad cyntaf o lythyr Paul at y Corinthiaid, cawn ddelwedd arall sy’n gysylltiedig yn ddwfn â gwirionedd ein ffydd: y traddodiad o’r hyn a dderbyniwyd. Mae Paul yn atgoffa’r bobl o’r Efengyl yr hon y buont yn sefyll ynddi, yr efengyl fod Crist wedi marw dros ein pechodau yn ôl yr Ysgry Achos, iddo gael ei gladdu, ac iddo gael ei godi ar y trydydd dydd. Dyma’r graig. Dyma’r sylfaen lle rydym yn sefyll pan fydd y ddaear oddi tanoch yn ysgwyd, pan fydd y blynyddoedd a’r misoedd yn mynd heibio ac rydych chi’n teimlo bod y byd wedi colli ei liw.

Pan fyddwn yn meddwl am Benjamin Vo, am y pymtheg mlynedd a gawsom gydag ef, ac am y tri mis diweddarach hyn o hiraeth dwfn, mae ein meddwl yn crwydro at rywbeth mor syml ac eto mor ddwys: ei chwilfrydedd disglair. Cofiwch y ffordd y byddai’n eistedd gyda’i dad, neu’r ffordd y byddai’n rhannu’r straeon hynny amdano’i hun yn codi geiriau a chodau ar ei ystafell stori ei hun, neu hyd yn oed y ffordd y byddai’n gwrando ar ei dad yn adrodd hen straeon. Roedd Ben yn fachgen a oedd yn gwybod sut i wrando’n ddwfn, yn ddistaw, ac yn llawn sylw. Roedd yn byw ym myd logeg a mathemateg, yn deall pethau a oedd lawer o flaen ei oedran, ond yn nben draw, ei sôn am ei gwmni awyrennau dychmygol, 'Con Chim Airlines', oedd yn dangos y math hwnnw o lawenydd diniwed, y ffordd y byddai’n giglo ac yn gwenu wrth feddwl am hedfan, wrth feddwl am fynd i lefydd pell. Roedd yn fachgen a oedd yn caru’r byd ac a oedd yn barod i roi popeth a allai—gofynwch i chi’ch hun am y foment honno pan ddywedodd wrth ei rieni y byddai’n rhoi ei holl gynilion yn y piggy bank i helpu ei ewythr William a oedd yn dioddef, heb ofyn a oedd angen, dim ond y gallu i offrymu ei hun yn llwyr. Dyna oedd Ben.

Ond Alan a Thao, rwyf am siarad â chi yn y distawrwydd hwn, yn union fel y byddai Iesu yn siarad â’r rhai sy’n cario baich trwm. Rydych chi’n dioddef yn ddrwg. Mae’r hiraeth yn mynd yn ddyfnach bob dydd, ac mae’r gwacter yn y tŷ yn un sy’n siarad yn llawer mwy na geiriau. Rydych chi’n edrych yn ôl ac yn cwestiynu pethau yn eich calonnau, yn amau a wnaethoch chi ddigon neu a allasai rhywbeth fod wedi bod yn wahanol. Ond gwrando ar eiriau Iesu heddiw: nid yw Duw yn cyhuddo neb. Pan fydd y pethau hyn yn digwydd, nid cosb mohonynt, ac nid camgymeriad gan rai a roddodd eu holl gariad. Mae rhai pethau y tu hwnt i’r holl reolaeth ddynol. Rydych chi wedi rhoi i Ben bopeth a allai mam a dad ei roi—cariad perffaith, teithiau, anturiaethau, cofleidiau, a’r addewid hwnnw fod eich bywydau wedi cael eu bendithio wrth ei gael ef. Peidiwch â chario’r maich o fai nad yw’n perthyn i chi. Mae Ben yn eich caru chi, ac mae Duw yn eich dal chi yn ei law.

Ac i ti, Ryan, y brawd anwyl sy’n sefyll yn y cysylltiad hwnnw rhwng y gorffennol a’r dyfodol. Cofia bob amser y teithiau, y chwerthin, y ffordd yr oeddech chi’n eistedd ochr yn ochr, y teithiau cwch heulog ac ysbryd anturus Ben. Mae Ben yn dy wylio di. Mae ei ysbryd yn dy annog di i barhau i fyw gyda’r un chwilfrydedd, yr un dewrder, a’r un gobaith. Bydd yn gryf, a gwybydd fod dy frawd yn dy ddal bob cam o’r ffordd.

I bawb sy’n gwrando o bell, y plant sy’n dioddef, y teuluoedd sy’n cario croesau trwm nad yw neb yn eu gweld: cofiwch mai yn yr ysgrythur hon, yn y Salm lle rydym yn dweud 'Rhowch ddiolch i’r Arglwydd, oherwydd da yw ef', mae’r ffordd yn agor. Nid yw Duw yn ein gwrthod pan fyddwn yn crio. Mae’n casglu ein dagrau, yn union fel y gwnaeth y wraig yn yr Efengyl â’i dagrau dros draed Iesu. Mae’r dagrau hynny’n ddrud; maent yn dangos dyfnder ein cariad.

Beth allwn ni ei gario allan drwy’r drws heddiw? Dewiswch un peth syml iawn—gair o garedigrwydd, cynnig bach o gymorth i rywun sydd ei angen, neu eiliad o ddistawrwydd lle rydych chi’n meddwl am Ben ac yn gweddio dros y rhai sy’n sâl. Gwnewch hynny yn ei enw, yn enw’r cariad hwnnw na fydd byth yn marw. Benjamin Đại Dương Vo, gorffwys mewn tangnefedd a golau, a gweddia drosom hyd nes y cyfim ni i gyd yn y deyrnas lle nad oes mwy o ddagrau.