Dydd Mercher yr Ail Sul ar Hugain o'r Amser Cyffredin

Yn ein darlleniad cyntaf heddiw, mae Sant Pawl yn defnyddio delwedd sy'n taro'n agos at y galon: y ddelwedd o'r maes. Mae’n dweud wrth y Corinthiaid, 'Yr wyf fi wedi plannu, Apollos wedi dyfrio, ond Duw sydd wedi rhoi'r twf.' Mae'r ddelwedd hon o'r ardd neu'r maes yn un y gallwn ni i gyd ei deall. Mae'n sôn am y gwaith gofalus, y dyfrio amyneddgar, a'r disgwyl distaw am rywbeth hardd i ddatblygu. Ond mae Pawl hefyd yn ein hatgoffa mai Duw yw'r un sy'n gwneud i'r pethau hyn dyfu. Nid ydym ni yn rheoli popeth. Nid ydym ni yn llywio pob tywydd. Rydym yn gydweithwyr â Duw yn ei faes ef.

Pan edrychwn ar fywyd Benjamin Vo, gwelwn fywyd a oedd yn llawn o'r fath honno o dyfiant bendigedig. Benjamin—Ben—oedd bachgen a oedd yn meddu ar feddwl mor loyw a chyflym, fel pe bai ei ddeallusrwydd yn blodeuo'n naturiol o dan haul cariad ei rieni, Alan a Thao. Roedd ei chwilfrydedd yn ddi-ben-draw. Cofiwch y ffordd yr oedd yn edrych ar y byd, nid fel rhywle i orffwys, ond fel lle i archwilio. Roedd ganddo’r angerdd hwnnw am awyrennau, y Boeing 737 hwnnw a oedd yn symbol o’i awydd i hedfan, i ddysgu, i ddeall sut mae pethau mawr yn gweithio. Roedd yn ddigon craff i ddeall technoleg gymhleth, ond yn ddigon tyner i werthfawrogi’r pethau syml. Pan oedd yn siarad am ei gwmni awyrennau dychmygol, 'Con Chim Airlines', roedd ei wên yn goleuo’r ystafell gyfan. Dyna oedd ei ddoniau; dyna oedd y hadau a blannwyd yn ei galon.

Ond rhaid inni fod yn onest am y boen. Mae hi wedi bod yn ddau fis ers i Ben ddychwelyd at y Tad. Mae'r ddau fis hyn wedi bod yn hir, yn drom, ac yn aml yn llawn o gwestiynau sy'n aros heb ateb. Pan fyddwch chi’n eistedd yn y tŷ ac yn gweld ei le gwag, neu pan fyddwch chi’n cofio ei lais yn giglo wrth drafod ei syniadau busnes, mae’r hiraeth yn taro fel ton. Mae’n naturiol teimlo’n flinedig. Mae’n naturiol teimlo bod y maes wedi ei adael yn wag. Ond dyna lle mae’r Efengyl heddiw yn dod â golau i’r ystafell.

Pan aeth Iesu i dŷ Simon, gwelodd y fam-yng-nghyfraith yn dioddef o dwymyn. Nid oedd yn anfon neges o bell. Nid oedd yn rhoi cyngor. 'Safodd drosodd ati, a cheryddu'r dwymyn.' Aeth y dwymyn ymaith. Ac yn syth, cododd hi a dechrau gwasanaethu. Mae hyn yn ddelwedd o nerth a thrugaredd. Nid yw Iesu yn bell o’n galar ni. Pan fyddwch chi’n teimlo’r pwysau hwnnw yn eich dwyfron, pan fydd y galar yn teimlo’n rhy drwm i’w ddwyn, rhaid inni gofio bod Iesu yn sefyll drosom ni. Mae ef yn gwybod ein poen. Mae ef yn gwybod ein hiraeth.

Alan a Thao, rwyf am siarad â chi’n uniongyrchol. Rydych chi wedi bod yn rhieni mor gariadus, mor ofalus. Mae eich cariad at Ben yn ddyfnach na’r môr. Pan fyddwch chi’n teimlo’n unig, cofiwch nad ydych chi wedi colli Ben. Mae ef yn y 'Banquet of Heaven', yn y wledd nefol. Mae ef yn rhydd o bob gofid. Ac mae ei gariad ef yn parhau i weithio yn y byd hwn. Meddyliwch am y ffynnon dŵr yn Cà Mau, Fietnam, sydd wedi ei chysegru yn ei enw. Mae’r dŵr hwnnw, sy’n rhoi bywyd i’r tlawd, yn llifo o’r un cariad a oedd yn byw yn y bachgen hwn. Nid yw ei fywyd wedi gorffen; mae wedi troi’n ffynhonnell o fendithion i eraill. Mae Ben yn dal i roi, mae Ben yn dal i garu, ac mae Ben yn dal i fod yn rhan o’r maes hwn y mae Duw yn ei ddyfrio.

Ac i ti, Ryan, y brawd anwyl. Rwyt ti wedi colli dy gyfaill gorau, dy bartner mewn antur. Mae’n anodd iawn deall pam fod pethau’n digwydd fel hyn. Ond cofia bob amser y bond rhyngot ti a Ben. Mae’r bond hwnnw wedi ei selio yn y nefoedd. Pan fyddi di’n edrych ar yr awyr, pan fyddi di’n gweld awyren, siarad â Ben. Mae ef yn dy glywed. Mae ef yn dy garu di. Bydded i ti fyw gyda’r un chwilfrydedd a’r un wên a oedd ganddo ef.

I bawb sy’n gwrando heddiw, yn enwedig y rhai sy’n cario galar sy’n teimlo’n rhy fawr i’w ddwyn: Peidiwch â meddwl eich bod ar eich pen eich hun. Mae Duw yn cynnal y rhai sy’n syrthio. Mae’r Psalm yn dweud, 'O'r nefoedd y mae'r Arglwydd yn edrych i lawr; y mae'n gweld holl feibion dynion.' Mae ef yn eich gweld chi. Mae ef yn gweld eich dagrau. Ac mae ef yn eu casglu.

Beth, felly, allwn ni ei gario allan drwy’r drws heddiw?

Pan ewch allan i’ch bywydau heddiw, gwnewch un weithred fach o garedigrwydd yn enw Ben. Ni ddylai fod yn rhywbeth mawr neu gymhleth. Gall fod yn gair tyner i rywun sy’n drist, neu yn help ddistaw i rywun sy’n cario baich pethau heb i neb wybod. Offrymwch y weithred honno i Dduw. Cofiwch fod cariad yn blanhigyn sy’n tyfu hyd yn oed yn y priddoedd mwyaf anodd. Mae Ben yn ein dysgu ni sut i garu, sut i chwilfrydu, a sut i ymddiried yn y Tad.

Benjamin Đại Dương Vo, enaid disglair a thyner, gorffwys yn awr yn nhangnefedd Crist. Bydded i’th wên a’th Ysbryd ein harwain ni i gyd, nes i ni gyfarfod eto yn y wlad lle mae pob storm yn dawel, a lle mae llawenydd perffaith yn teyrnasu am byth. Amen.