Yr Unfed Sul ar Hugain ar Hugain yn yr Amser Cyffredin

Mae’r darlleniadau heddiw yn ein gwahodd i ddelwedd sy’n ddwfn ac yn syml: y delwedd o’r gwyliadwr. Yn y darlleniad cyntaf, mae’r Arglwydd yn dweud wrth Eseciel: 'Yr wyf wedi dy benodi di yn wyliadwr dros dŷ Israel.' Mae gwyliadwr yn rhywun sy’n sefyll ar y wal, yn edrych allan i’r pellter, yn ceisio gweld beth sy’n dod. Mae’n waith sy’n gofyn am sylw cyson, am lygaid agored, ac am galon sy’n poeni am y rhai sydd y tu mewn i’r ddinas.

Pan feddyliaf am Benjamin Vo, rwy’n meddwl am y chwilfrydedd hwnnw a oedd yn nodweddu ei fywyd. Roedd Ben yn fachgen a oedd yn edrych ar y byd fel gwyliadwr o ryw fath. Cofiwch y ffordd yr oedd yn mwynhau 'airport spotting' gyda’i dad. Nid oedd yn edrych ar awyrennau fel gwrthrychau o fetel yn unig; roedd yn edrych arnynt gyda rhyfeddod, gyda’r disgwyliad hwnnw o’r hyn sy’n bosibl, o’r hyn sy’n gallu esgyn. Roedd ei feddwl yn loyw, yn deall technoleg ac AI, ond ei galon oedd y rhan fwyaf prydferth ohono. Roedd yn tynnu sylw at y byd o’i gwmpas, gan ofyn cwestiynau, gan chwilio am ystyr. Roedd ei fywyd yn un o sylwgarwch.

Ond rhaid inni fod yn onest. Mae hi wedi bod yn ddau fis ers i Ben ddychwelyd at y Tad. Pan fyddwch chi’n eistedd yn y tŷ, pan fydd y distawrwydd yn dod yn drwm, mae’r byd yn teimlo’n wahanol. Mae’n hawdd teimlo bod y waliau’n cau i mewn, bod y gwyliadwr wedi cael ei gymryd oddi ar y mur. Mae’r hiraeth yn boenus, yn ddyfnach na’r hyn y gall geiriau ei ddisgrifio. Mae’n teimlo bod y gwyliadwr wedi gadael y post, a’ch bod chi ar ôl yn y tywyllwch. Ond gwrando ar eiriau Iesu yn yr Efengyl: 'Lle y mae dau neu dri wedi ymgynnull yn fy enw, yno yr wyf fi yn eu plith.'

Nid yw Iesu yn dweud y bydd y boen yn diflannu ar unwaith. Mae’n dweud ei fod ef yn ein plith. Pan fyddwch chi’n teimlo’r hiraeth, pan fyddwch chi’n cofio’r wên honno, pan fyddwch chi’n clywed ei lais yn eich meddwl yn siarad am 'Con Chim Airlines', gwybyddwch nad ydych chi ar eich pen eich hun. Mae Iesu yn sefyll yn y canol. Mae ef yn dal y dagrau hynny. Mae ef yn gwybod y pwysau ar eich calonnau. Nid yw eich poen yn ddiystyr; mae’n cael ei drawsnewid yn y nefoedd.

Alan a Thao, rwyf am siarad â chi’n uniongyrchol. Mae eich cariad at Ben yn ddyfnach na’r môr. Pan fyddwch yn teimlo’r hiraeth, peidiwch â cheisio ei ddiffodd. Mae’r hiraeth hwn yn dystiolaeth o’r cariad enfawr a roddasoch iddo. Pan ddywedodd Ben ei fod am roi ei holl gynilion i helpu ei ewythr William, roedd yn dangos ei fod yn deall y gyfrinach hon: mai rhoi yw’r ffordd i gael. Nid oedd yn rhaid iddo roi’r arian, ond y ffaith iddo gynnig—dyna oedd y wyrth. Dyna oedd y bachgen a godoch chi: bachgen a oedd yn gwybod sut i garu heb ofn. Nid ydych chi ar eich pen eich hun yn y dyfnder hwn. Mae Iesu yn y cwch gyda chi. Mae ef yn gwybod y pwysau ar eich calonnau, ac mae ef yn dal eich dagrau yn ei ddwylo.

Ac i ti, Ryan, y brawd anwyl. Rwyt ti a Ben wedi rhannu cymaint o anturiaethau. Cofia bob amser y bond hwnnw. Mae Ben yn dy garu di. Pan fyddi di’n edrych ar yr awyr, pan fyddi di’n gweld awyren, gwybydd fod dy frawd yn dy annog i fyw gyda’r un chwilfrydedd a’r un wên a oedd ganddo ef. Mae ef yn rhan o’th fywyd di nawr, yn ddyfnach na’r hyn y gallwn ei weld â’n llygaid. Bydd yn ddewr, bydd yn garedig, a bydd yn gwybod fod Ben yn dy wylio di gyda balchder.

I bawb sy’n gwrando heddiw, yn enwedig y rhai sy’n cario croes sy’n teimlo’n rhy drwm: Gwyddoch fod Duw yn eich gweld. Mae’r Salm yn dweud, 'Heddiw, os clywch ei lais, peidiwch â chaledu’ch calonnau.' Mae hyn yn golygu cadw’r galon yn agored i gariad, hyd yn oed pan mae’r galon yn torri. Mae cariad Benjamin yn parhau i ddwyn ffrwyth. Mae’r ffynnon dŵr yn Cà Mau, Fietnam, sydd wedi ei chysegru yn ei enw, yn dystiolaeth fod ei gariad yn dal i lifo. Mae’r dŵr hwnnw’n rhoi bywyd i’r tlawd, ac mae’n symbol o’r cariad a adawodd Ben ar ôl—cariad sy’n gwrthod marw, cariad sy’n parhau i ddyfrio’r ddaear.

Beth, felly, allwn ni ei gario allan drwy’r drws heddiw? Pan ewch allan i’ch bywydau, gwnewch un weithred fach o garedigrwydd yn enw Ben. Ni ddylai fod yn rhywbeth mawr neu gymhleth. Gall fod yn gair tyner i rywun sy’n drist, neu yn help ddistaw i rywun sy’n cario baich pethau heb i neb wybod. Offrymwch y weithred honno i Dduw. Cofiwch fod cariad yn blanhigyn sy’n tyfu hyd yn oed yn y priddoedd mwyaf anodd. Mae Ben yn ein dysgu ni sut i garu, sut i chwilfrydu, a sut i ymddiried yn y Tad. Benjamin Đại Dương Vo, enaid disglair a thyner, gorffwys yn awr yn nhangnefedd Crist. Bydded i’th wên a’th Ysbryd ein harwain ni i gyd, nes i ni gyfarfod eto yn y wlad lle mae pob storm yn dawel, a lle mae llawenydd perffaith yn teyrnasu am byth. Amen.