Il-Wieħed u Għoxrin Ħadd matul is-Sena

Immaġinaw tifel żgħir bilqiegħda ħdejn missieru, iħares b’attenzjoni kbira lejn kif idejn il-papà jimxu fuq it-tastiera tal-kompjuter, jew kif jiftaħ b’sengħa xi apparat li jkun inqasam. Hemm dik il-ħarsa ta’ ammirazzjoni, dik il-kurżità li ma tistax tixba’, fejn it-tifel mhux biss irid jara x’qed jiġri, imma jrid jifhem *għaliex* u *kif*. Din hija l-immaġni li tiġini f’moħħi meta naħseb fuq Benjamin Vo — dak it-tifel li kien jissejjaħ il-‘photocopy’ ta’ missieru Alan. Mhux biss fid-dehra, imma f’dik ix-xewqa kbira li jippenetra l-misteri tat-teknoloġija, tal-matematika, u tal-loġika. Ben ma kienx joqgħod biss fuq il-wiċċ; hu kien ifittex iċ-ċavetta li tiftaħ il-bibien tal-għarfien.

Illum, il-Kelma ta’ Alla ddur preċiżament madwar din l-immaġni: iċ-ċavetta. Fl-Ewwel Qari mill-profeta Isaija, nisimgħu dwar il-Mulej li jneħħi lil wieħed u jpoġġi lil Eljakim, u jgħid: ‘Inqiegħed fuq spalltu l-muftieħ tad-dar ta’ David; meta jiftaħ hu, ħadd ma jagħlaq, u meta jagħlaq hu, ħadd ma jiftaħ.’ U fl-Evanġelju, Ġesù jgħid lil Pietru: ‘Nagħtik l-imfatiħ tas-Saltna tas-Smewwiet.’ Iċ-ċavetta hija simbolu ta’ awtorità, iva, imma hija wkoll simbolu ta’ aċċess. Min għandu ċ-ċavetta jista’ jidħol fejn ħaddieħor ma jistax. Min għandu ċ-ċavetta jista’ jara dak li huwa moħbi.

Għaddew xahrejn minn dak it-tlettax ta’ Ġunju meta Benjamin Đại Dương ħalla din id-dinja. Xahrejn. Għal Alan u Thao, u għal Ryan, dawn ix-xahrejn ma kinux sempliċi jiem fuq kalendarju. Kienu mumenti fejn is-skiet fid-dar sar itqal. Huwa dak iż-żmien fejn l-uġigħ ma jibqax biss xokk, imma jsir preżenza kostanti, bħal dell li ma jħallik qatt. Irridu ngħidu l-verità qabel ma nfittxu l-faraġ: it-telfa ta’ tifel bħal Ben hija ferita li ma tfiqx b’sempliċi kliem. Hija l-vojt ta’ pjanijiet li ma sarux, ta’ mistoqsijiet li baqgħu mingħajr tweġiba, u ta’ mħabba li issa trid issib mod ġdid kif tesprimi ruħha.

F’dan il-mument ta’ dlam, San Pawl fl-Ittra lir-Rumani jgħajjat: ‘O l-għerq tal-għana u tal-għerf u tal-għarfien ta’ Alla! Kemm huma mhux mibruxa l-ġudizzji tiegħu, u kemm ma jistgħux jinstabu t-triqat tiegħu!’ Pawlu ma jipprovax jispjega kollox. Hu jistqarr li l-moħħ ta’ Alla huwa akbar minn tagħna. Din hija l-ewwel ċavetta li rridu nżommu f’idejna llum: iċ-ċavetta tal-fiduċja f’nofs il-misteru. Benjamin, b’dik l-intelliġenza brillanti tiegħu, kien jifhem is-sistemi tal-AWS, l-infrastruttura tal-cloud, u l-AI meta kellu biss erbatax-il sena. Huwa kien jaf li wara kull kodiċi hemm loġika. Imma l-ħajja, u speċjalment it-tmiem tagħha, mhijiex kodiċi li nistgħu nsolvu aħna.

Ġesù jistaqsi lid-dixxipli: ‘Min jgħidu n-nies li hu Bin il-bniedem?’ Huma jagħtu tweġibiet loġiċi: forsi Ġwanni l-Battista, forsi Elija. Imma mbagħad jagħmel il-mistoqsija li tinfed il-qalb: ‘Imma intom, min tgħidu li jien?’ Hawnhekk, Pietru ma jwieġebx b’moħħu biss, imma b’rivelazzjoni mill-Missier: ‘Int il-Kristu, l-Iben ta’ Alla l-ħaj.’ Din hija l-identità vera. U Ġesù jwieġeb billi jgħid li fuq din il-blata se jibni l-Knisja tiegħu.

Benjamin kien ‘photocopy’ ta’ missieru fl-ambizzjoni u fl-intellett, imma kien ukoll rifless tal-imħabba ta’ Alla fil-ġentilezza tiegħu. Ben kien tifel li d-dinja tat-teknoloġija kienet tinteressah mhux bħala mod kif jiddomina, imma bħala mod kif joħloq u jgħaqqad. Meta naħseb fuq dik il-kurżità tiegħu, nara tifel li kien dejjem qed ifittex il-verità. U l-verità li sab Pietru hija l-istess verità li Benjamin issa jara wiċċ imb’wiċċ. Huwa m’għadux bżonn iċ-ċwievet biex jifhem is-sistemi tal-univers; hu qiegħed mal-Ħallieq ta’ dawk is-sistemi.

Alan u Thao, f’dawn ix-xahrejn, naf li kien hemm mumenti fejn ħassejtu li l-bibien kollha ngħalqu. Meta l-mard jidħol f’ħajja żgħira, tħossok bħallikieku xi ħadd qafel il-futur b’katina tqila. Imma isimgħu l-wegħda ta’ Isaija: ‘Inwaħħlu bħal kavilja f’post fis-sod.’ Benjamin mhuwiex xi ħaġa li għaddiet u ntesiet. Huwa mwaħħal f’post fis-sod f’qalb Alla u f’qalbkom. L-imħabba tiegħu mhijiex memorja biss; hija preżenza li saret parti mill-pedament ta’ ħajjitkom. Huwa l-blata li fuqha, minkejja l-uġigħ, intom tistgħu tkomplu tibnu l-familja tagħkom għal Ryan.

Irrid nieqaf mument fuq dik il-mistoqsija kiefra li kultant tqum fil-lejl: ‘Għaliex? Stajt għamilt xi ħaġa differenti?’ Din hija t-tentazzjoni li tipprova ssib ċavetta li ma teżistix. San Pawl jgħidilna li ħadd ma kien il-kunsillier tal-Mulej. Il-mard mhuwiex riżultat ta’ xi nuqqas ta’ kura, jew ta’ xi ħaġa li xi ħadd għamel jew ma għamilx. Mhuwiex tort tagħkom. Mhuwiex tort ta’ ħadd. Benjamin kien imdawwar b’imħabba li kienet perfetta fil-limitazzjonijiet tagħha. Intom tajtuh id-dinja — litteralment, mill-Vatikan sa Tokyo. Tajtuh l-għodda biex itir b’moħħu u b’qalbu. Meta l-Mulej jgħid li ‘dak li torbtu fuq l-art ikun marbut fis-smewwiet’, huwa qed jgħidilna wkoll li l-imħabba li intom rbitu ma’ Ben hawnhekk, issa hija marbuta miegħu għal dejjem fis-sema. Dik ir-rabta ma tista’ tinħall qatt.

Ryan, għażiż, int li kont l-aqwa ħabib tiegħu. Int u Ben kontu timxu flimkien bħal dawk l-ajruplani Boeing 737 li hu tant kien iħobb — f’formazzjoni, wieħed qrib l-ieħor. Forsi issa tħoss li l-pilota l-ieħor m’għadux miegħek. Imma l-fidi tgħidilna li Ben mhuwiex assenti; hu biddel il-mod kif qed itir. Huwa qed jiggwidak minn post fejn m’hemmx bżonn ta’ radar jew strumenti, għax qed jara kollox mid-dawl ta’ Alla. Id-determinazzjoni tiegħu, dik il-frażi tiegħu li ‘li tipprova huwa dak kollu li jgħodd’, hija ċ-ċavetta li hu ħalla f’idejk. Tippruvax tkun hu; kun it-tifel li hu kien iħobb jarak tkun. Kompli għix b’dik l-istess kurżità u ferħ li hu kellu.

Benjamin Đại Dương — l-Oċean Kbir. Ismu stess ifakkarna f’xi ħaġa vasta u profonda. Bħalma l-bir f’Cà Mau issa qed jagħti l-ilma f’ismu, l-imħabba ta’ Ben tkompli tnixxi. Dik hija ċavetta oħra: iċ-ċavetta tal-karità. Meta Ben offra l-piggy bank tiegħu għal zijuh, hu wera li kien jaf li l-veru għana ma jinsabx f’dak li nżommu, imma f’dak li nkunu lesti li nagħtu. Huwa ma kellux bżonn jiftaħ dak il-piggy bank biex jurina qalbu; l-offerta kienet biżżejjed. Illum, dik l-istess qalb qed tispira lil ħafna biex jagħmlu l-ġid.

F’din il-liturġija, aħna nistqarru li Ġesù huwa l-Kristu, l-Iben ta’ Alla l-ħaj. Din l-istqarrija mhijiex biss kliem; hija l-ankra tagħna. Jekk Ġesù huwa l-Iben ta’ Alla l-ħaj, mela Benjamin huwa ħaj fih. M’hemm l-ebda bieb, lanqas il-bieb tal-mewt, li jista’ jibqa’ magħluq quddiem il-Mulej tal-ħajja. ‘Il-bibien tal-infern ma jifilħux għaliha,’ jgħid l-Evanġelju. Il-mewt m’għandhiex l-aħħar kelma. L-aħħar kelma hija mħabba, u dik l-imħabba għandha l-wiċċ tbissem ta’ Benjamin.

Għal dawk kollha li qed jingħaqdu magħna, speċjalment dawk li qed iġorru l-piż ta’ mard jew telfa ta’ wild, kunu afu li m’intomx weħidkom. Alla ma jħarisx lejna mill-bogħod; Huwa sar wieħed minna f’Ġesù biex iġorr is-salib magħna. Huwa jaf xi tfisser li titlef Iben. Huwa jżomm kull dmugħ tagħkom f’idejh. Benjamin issa qiegħed ma’ San Carlo Acutis, żewġ żgħażagħ li użaw l-intellett tagħhom u t-teknoloġija biex ifittxu l-eternità. Huma qed jinterċedu għalina, biex xi darba l-ebda familja ma jkollha tgħaddi minn dan l-uġigħ.

Alan u Thao, meta tħarsu lejn ir-ritratt ta’ Ben bil-kappa tal-Lakers u t-tbissima tiegħu mimlija braces, araw tifel li kien jaf min hu. Huwa kien jaf li kien maħbub. Huwa kien jaf li kien parti minn ‘perfect four’. Dak l-erbgħa issa huwa msaħħaħ mill-preżenza ta’ anġlu. Benjamin mhuwiex ‘il bogħod; huwa biss fuq in-naħa l-oħra tal-velu, f’dik id-dar ta’ David fejn il-Mulej fetaħ il-bieb u ħadd ma jista’ jagħlaq.

Illum, meta toħorġu minn hawn, ħudu magħkom ċavetta żgħira — forsi dik tal-karozza jew tad-dar. Meta tmissuha, ftakru f’Benjamin. Ftakru li l-imħabba hija l-unika ċavetta li tista’ tiftaħ il-qlub l-aktar magħluqa u tagħti sens anke lill-akbar tbatija. Ftakru li Benjamin Đại Dương issa qed jgħum f’oċean ta’ mħabba li m’għandux xtut.

U f’dak is-skiet ta’ xahrejn, isimgħu l-leħen ħelu tiegħu jgħidilkom li kollox se jkun sew. Li hu għadda mit-testijiet kollha, u li issa qed jieħu n-nifs tal-ġenna b’mod normali, u li qed jistenna l-mument meta lkoll flimkien nerġgħu nkunu familja waħda, f’dik il-festa fejn m’hemmx aktar bżonn ta’ ċwievet, għax kollox huwa miftuħ, kollox huwa dawl, u kollox huwa mħabba.

Benjamin, għażiż tagħna, kompli tbissem fuq dawk li tant ħabbewk. Kun int il-kavilja fis-sod li żżomm lil Alan, Thao, u Ryan magħqudin fit-tama. U għallimna aħna wkoll biex, bħalek, qatt ma nieqfu nippruvaw inkunu aħjar, sakemm niltaqgħu miegħek fl-oċean kbir tal-eternità. Ammen.