Вторник од Дваесет и втората недела во прекугодишното време

Замислете еден тивок момент во доцните вечерни часови. Во собата владее тишина, а единствениот извор на светлина е нежниот сјај на компјутерскиот екран. Пред него седи едно четиринаесетгодишно момче. Неговите прсти брзо и сигурно се движат по тастатурата, испишувајќи линии од сложен компјутерски код, градејќи виртуелни светови, анализирајќи облак-инфраструктури и алгоритми за вештачка интелигенција кои за повеќето возрасни луѓе се целосна мистерија. Во неговите очи нема страв од сложеноста; напротив, во нив свети еден тивок, но моќен пламен на чиста љубопитност. Ова момче не се задоволува со она што е на површината. Тој сака да разбере како функционираат работите во самите нивни темели. Тој сака да навлезе во самата суштина, во логиката, во длабочината.

Тоа момче е нашиот мил Бенџамин Vo. И токму оваа слика на навлегување во длабочините е клучот кој денес ни ги отвора Светите писма што штотуку ги слушнавме.

Денес, Светиот апостол Павле во своето Прво послание до Коринтјаните ни зборува за една длабочина која го надминува секој човечки разум. Тој вели: „Духот испитува сè, дури и Божјите длабочини“. Павле прави јасна разлика помеѓу она што тој го нарекува „телесен човек“ и „духовен човек“. Телесниот човек, вели тој, живее само на површината. Тој го гледа светот само преку она што може да се допре, да се измери со човечки аршини и да се објасни со едноставна, земна логика. За таквиот човек, Божјите работи изгледаат како безумство. Но, духовниот човек е оној кој е повикан да нурне под површината. Тој е оној кој го примил не духот на овој свет, туку Духот кој доаѓа од Бога, за да може да ги разбере даровите што ни се дадени од Бога.

Оваа слика на „длабочините“ — на македонски, збор кој носи тежина, простор и тајна — нека нѐ води низ оваа наша денешна рефлексија. Длабочината на умот, длабочината на океанот, длабочината на тагата и, на крајот, бесконечната длабочина на Божјата љубов.

Денес се навршуваат точно два месеци откако нашиот Бенџамин, нашиот Бен, го заврши својот земен пат на 13 јуни 2026 година. Шеесет дена поминаа од тој ден. И пред да побараме каков било збор на утеха, пред да се обидеме да ја залечиме раната со побожни фрази, мораме да застанеме пред олтарот и да ја кажеме вистината во нејзината најголема и најтешка реалност. Овие два месеци за Алан и Тао, за неговиот сакан брат Рајан, беа како одење низ најдлабоката и најтемната долина.

Кога ќе поминат првите недели, кога бучавата од погребот ќе стивне и кога телефоните ќе престанат да ѕвонат толку често, тогаш настапува онаа вистинска, тешка тишина. Тоа е тишината на празната соба. Тоа е тишината на кујнската маса каде што едно столче останува празно. Тоа е болката што ве пресретнува наутро, кога првата мисла што ви доаѓа во умот е дека Бен повеќе не е тука за да го сподели со вас денот, да се насмее со својата препознатлива насмевка со протези, или да разговара со својот татко за новите идеи за неговата замислена авиокомпанија „Con Chim Airlines“.

Тагата не е нешто што може да се избрза. Таа не е математичка задача која Бен толку лесно можеше да ја реши уште во четврто одделение, справувајќи се со задачи за осмо одделение. Тагата нема едноставна формула. Таа е длабока океанска струја која понекогаш ве влече надолу, и нема ништо лошо во тоа да се признае дека боли. Боли незамисливо. И секој кој ви вели дека треба едноставно „да продолжите понатаму“ или дека „времето лечи сè“, не ја разбира длабочината на љубовта што ја имавте кон ова момче. Љубовта и тагата се две страни на истата паричка. Колку е подлабока љубовта, толку е подлабока и празнината кога саканиот ќе замине.

Но, токму во таа најдлабока точка на нашата болка, денешното Евангелие ни го носи Својот збор. Исус слегува во Капернаум. Тој влегува во синагогата и почнува да поучува. И Евангелието вели нешто многу впечатливо: луѓето беа зачудени од Неговото учење, „бидејќи Неговото слово беше со власт“.

Што значи тоа дека Неговото слово беше со власт? Тоа не значи дека Исус викал или дека користел сила. Тоа значи дека Неговиот глас допирал до самите длабочини на битието. Неговиот збор имал моќ да внесе ред во хаосот. Во синагогата имало човек кој бил измачуван од нечист дух — слика на внатрешен немир, на страв, на темнина која го заробила неговото срце. Тој дух почнува да вика, препознавајќи го Исус. Но, Исус едноставно му заповеда: „Замолкни и излези од него!“ И нечистиот дух го остава човекот без да му наштети. Луѓето остануваат зачудени и се прашуваат: „Какво е ова слово, што со власт и сила им заповеда на нечистите духови, и тие излегуваат?“

Овој Исус, чиј збор има власт над секој страв, над секој немир и над самата смрт, денес стои пред вас, Алан и Тао. Тој стои пред тебе, Рајан. Тој не доаѓа со евтини зборови. Тој доаѓа со Својот авторитет на Спасител кој Самиот влезе во длабочините на гробот за да го скрши неговиот оков. Исус не ја набљудува вашата болка од безбедна далечина. Тој е со вас во самата таа длабочина.

Бенџамин беше момче со извонреден ум, вистинска „фотокопија“ на својот татко Алан во неговиот интелект и амбиција. Уште од мал, тој покажуваше неверојатна способност да ги анализира работите во длабочина. Неговиот ум беше како остар инструмент кој лесно навлегуваше во тајните на кодот, технологијата и математиката. Тој не се плашеше од сложените работи. Но, она што го правеше Бенџамин навистина посебен, она што во него го отсликуваше „духовниот човек“ за кој зборува Свети Павле, беше неговото нежно и сочувствително срце.

Бен поседуваше една ретка, длабока емпатија. На само дванаесет години, тој плачеше на четириесеттиот роденден на својот татко, обземен од предвремениот страв дека еден ден би можел да го изгуби. Колку длабока мора да била неговата душа за да ја почувствува таа вистина на толку млада возраст! Неговата љубов кон семејството не беше површна; таа беше закотвена во самите длабочини на неговото битие.

И денес, сакам да се обратам директно до вас, Алан и Тао. Во тишината на овие два месеци, во оние часови кога ноќта изгледа бесконечна, во вашите срца можеби се прикрал еден тежок, неправеден шепот. Тоа е оној шепот на себеобвинување кој честопати ги мачи родителите што претрпеле ваква загуба. Човек почнува да ги прелистува минатите денови како страници од книга, прашувајќи се: „Дали направивме сè што можевме? Дали пропуштивме некој знак? Дали можевме да спречиме оваа болест да го земе нашето момче? Дали згрешивме во нешто?“

Слушнете го денес Господовото слово кое има власт над секоја лага и над секој страв. Кога учениците го прашаа Исус за човекот кој беше слеп од раѓање, прашувајќи дали згрешил тој или неговите родители, Исус јасно им одговори: „Ниту тој згреши, ниту неговите родители“ (Јован 9,3).

Болеста на Бен не беше казна. Таа не беше резултат на никаков ваш пропуст, ниту на нешто што вие сте можеле да го спречите. Во овој наш несовршен, паднат свет, некои бури доаѓаат едноставно како слепа случајност, надвор од секоја човечка контрола. Ниту едно деноноќно бдеење, ниту една човечка одлука не можеше да го промени тој тек, бидејќи вие не бевте тие кои ја предизвикаа таа бура. Вие бевте само оние кои го држеа Бен за рака додека таа беснееше.

Вие бевте совршени родители за него. Му го дадовте најдоброто од себе. Му ја дадовте вашата прегратка, вашата неизмерна поддршка, му го покажавте светот и го однесовте на најсветите места — во Лурд и во Ватикан, предавајќи го во рацете на Пресвета Богородица. Вие не пропуштивте ништо. Вашата љубов беше целосна, чиста и безрезервна. Затоа, денес, во името на Исус Христос, отфрлете го тој тежок камен на вината од вашите гради. Вие сте слободни. Вие бевте неговиот најголем благослов на оваа земја, а тој беше вашиот.

И ти, Рајан, неговиот сакан помлад брат и најдобар пријател. Знам дека твојот свет сега изгледа поинаку. Знам дека ти недостасува твојот сопатник, оној со кого ги споделуваше игрите, патувањата и смеата. Но, сакам да знаеш дека врската меѓу тебе и Бен не е прекината. Таа едноставно се пресели во една друга, подлабока димензија. Свети Павле вели дека духовниот човек може да процени сè, бидејќи го има умот Христов. Бен сега го гледа светот со тие духовни очи. Тој не е далеку од тебе. Секој пат кога ќе погледнеш во небото, секој пат кога ќе видиш авион како лета во висините, сети се дека твојот брат лета уште повисоко, во вечната светлина, ослободен од секоја болка и слабост.

Средното име на Бенџамин беше Đại Dương, што на виетнамски значи „Големиот Океан“. Колку прекрасно и симболично име за момче со толку длабок ум и толку широко срце! Океанот не е само место на бури; во своите најдлабоки слоеви, океанот е мирен, тивок и полн со живот. Бен сега го најде тој вечен мир во Божјиот океан на милосрдието. Тој сега е таму, заедно со младиот Свети Карло Акутис — уште еден брилијантен тинејџер кој ја сакаше технологијата, но уште повеќе го сакаше Бога. Овие две сродни души сега стојат пред Небесниот престол, на вечната Гозба на Небото, и се молат за сите лекари и научници да најдат лек за леукемијата, за ниту едно друго семејство да не мора да го оди овој тежок пат.

Иако Бен веќе не е физички со нас, неговата љубов продолжува да тече во овој свет како чист, жив извор. Во негово име, преку великодушноста на семејните пријатели, беше изграден и посветен бунарот „Giếng Gioan Baotixita“ во Cà Mau, Виетнам. Овој „Бунар на љубовта“ носи чиста, спасоносна вода за една сиромашна заедница. Размислете за оваа прекрасна врска: името на Бен, Đại Dương — Големиот Океан, сега е поврзано со бунар кој дава живот во едно мало село на другиот крај од светот. Неговата добрина не заврши на 13 јуни 2026 година. Таа сè уште тече. Таа сè уште напојува жедни души. Таа сè уште го прави светот посветол.

Сакам денес да им се обратам и на сите оние кои нѐ слушаат оддалеку — на сите пријатели, роднини, но и на оние семејства кои можеби во овој момент го носат истиот тежок крст на болеста или загубата. Можеби се чувствувате како да се давите во длабочините на океанот и немате сила да излезете на површината. Сакам да ви кажам: не сте сами. Господ Исус е во истата лаѓа со вас. Тој не спие среде бурата. Тој е тука, подготвен да каже: „Замолкни, престани!“ и да внесе мир во вашите срца. Црквата ве гледа, ве прегрнува и ве држи во своите молитви.

Што е она што можеме да го понесеме со себе денес, кога ќе излеземе од оваа капела и ќе се вратиме на нашите секојдневни обврски?

Свети Павле нѐ повикува да бидеме духовни луѓе кои ги препознаваат Божјите дарови. Денес, нека нашата задача биде нешто многу едноставно, но длабоко. Нека биде инспирирана од љубопитноста и нежноста на Бен.

Денес, кога ќе разговарате со луѓето околу вас — со вашите деца, со вашите сопружници, со вашите пријатели — не останувајте само на површината. Не прашувајте ги само „како си“ од навика. Нурнете подлабоко. Погледнете ги во очите. Ислушајте ги со истото она внимание со кое Бен ги слушаше приказните на својот татко. Подарете им го вашето време, вашето трпение и вашата искрена присутност. Еден нежен збор, една топла прегратка, едно едноставно „тука сум за тебе“ може да биде бунар со жива вода за некоја душа која се дави во тивок немир.

Бенџамин сега е во сигурните раце на Небесниот Отец и под мајчинскиот плашт на Блажена Девица Марија. Неговиот последен „тест“ е поминат со највисока оцена. Тој сега дише слободно во вечноста, неговиот глас пее со ангелите, а неговата насмевка го осветлува Небото.

Алан, Тао, Рајан — продолжете да чекорите напред, ден по ден, носејќи го неговиот пламен во вашите срца. Смртта нема последен збор. Љубовта е онаа која останува засекогаш, бидејќи таа доаѓа од Бога, а Бог е вечен.

Праведен е Господ во сите Свои патишта, и Неговата милост трае довека.

Амин.