Minningardagur heilags Ágústínusar, biskups og kirkjufræðings

Hafið þið einhvern tímann virt fyrir ykkur gamlan olíulampa? Ekki þessa nýtískulegu sem ganga fyrir rafmagni, heldur lampa sem þarf dálítið dýrmætt til að geta lýst: olíu. Það er eitthvað mjög hljóðlátt við olíuna. Hún sést ekki þegar lampinn logar. Þú sérð logann, þú sérð birtuna sem kastar skugga á veggina, en olían er þarna, ósýnileg í djúpi lampans. Hún er forðinn. Hún er það sem gerir vökuna mögulega. Án hennar deyr ljósið út þegar nóttin er sem dimmust.

Í dag minnumst við heilags Ágústínusar. Hann var maður sem eyddi stórum hluta ævi sinnar í að leita að ljósi. Hann leitaði í heimspeki, hann leitaði í nautnum, hann leitaði í mannlegri visku. Hann var einn gáfaðasti maður sinnar samtíðar, líklega einn mesti hugsuður sögunnar. En hann komst að því, eftir mikla baráttu og mörg tár, að mannleg viska ein og sér er eins og lampi án olíu. Hún getur litið vel út, hún getur verið fágað smíðaverk, en hún getur ekki lýst upp myrkur sálarinnar þegar dauðinn eða sorgin bankar upp á.

Þetta tengir okkur beint við orð Páls postula í fyrsta lestrinum í dag. Páll segir: „Boðskapur krossins er heimska þeim sem glatast, en okkur, sem hólpin verðum, er hann kraftur Guðs.“ Hugsið ykkur þetta. Krossinn – tákn um ósigur, tákn um dauða barns, tákn um þjáningu – er kallaður „kraftur Guðs“. Fyrir veraldlega visku virðist það vera heimska að finna von í krossi. Það virðist vera heimska að trúa því að lífið sigri þegar við stöndum frammi fyrir tómum stól fimmtán ára gamals drengs.

Í dag eru liðnir nákvæmlega tveir mánuðir síðan Benjamin Vo kvaddi þennan heim. Þrettándi júní. Þrettándi ágúst kom og fór, og nú erum við hér í lok ágústmánaðar. Við skulum segja sannleikann áður en við leitum huggunar: Tveir mánuðir er erfiður tími. Það er tíminn þegar heimurinn í kring byrjar að halda áfram. Fólk hættir að hringja jafn oft. Blómin á leiðinu byrja að föna. En fyrir ykkur, Alan og Thao, og fyrir þig, Ryan, er þögnin í húsinu bara að verða dýpri. Það er eins og miðnættið í guðspjallinu sé að lengjast. „Brúðguminn dvaldist,“ segir í sögunni. Og í þeirri bið, í þeirri löngu nótt sorgarinnar, reynir á olíuna í lampanum okkar.

Benjamin var drengur sem átti ótrúlega mikla olíu í sínum lampa. Við vitum öll um gáfur hans. Hann var, eins og sagt er, „ljósrit“ af föður sínum. Hann skildi rökfræði, stærðfræði og tækni á þann hátt sem flestir fullorðnir ná aldrei. Hann var þegar farinn að kafa ofan í AWS, DevOps og gervigreind. Hann var einn af þessum „vitru“ sem Páll talar um, en viska hans var ekki hrokafull. Hún var ekki sú viska heimsins sem Guð gerir að heimsku. Nei, viska Benjamíns var tengd hjarta hans.

Mig langar að dvelja við eina mynd af Ben sem sýnir okkur þessa olíu kærleikans. Þegar William frændi hans veiktist, gerði þessi fimmtán ára gamli drengur nokkuð sem segir allt um það sem bjó hið innra. Hann gekk til ykkar, Alan og Thao, og bauðst til að gefa allan sparibaukinn sinn til að hjálpa frænda sínum. Hugsið ykkur. Hann braut hann ekki í flýti, hann tæmdi hann ekki með látum – þess þurfti ekki. En boðið sjálft, þessi hljóðláta ákvörðun í hjarta hans um að gefa allt sitt til að létta öðrum lífið, það er olían sem logar á lampanum hans í ríki Guðs. Þetta er sú viska sem Páll postuli upphefur: Viskan sem veit að kærleikurinn er það eina sem stendur eftir þegar allt annað fellur úr gildi.

Í guðspjallinu heyrum við um tíu meyjar. Fimm voru hyggnar og fimm voru heimskar. Munurinn var ekki sá að sumar sofnuðu og aðrar ekki – þær sofnuðu allar þegar biðin varð löng. Munurinn var olían. Olían er tákn um það sem við gerum í kyrrþey, það sem enginn sér nema Guð. Hún er tákn um bænirnar okkar, gæskuna okkar, og þá trú sem við ræktum þegar enginn horfir á. Benjamin átti þessa olíu. Hann var tilbúinn þegar kallað var á miðnætti. Hann hafði ræktað með sér sál sem var svo hrein og svo gefandi að hún þurfti ekki að óttast myrkrið.

En hvað með okkur sem eftir sitjum? Hvað með ykkur, Alan og Thao? Stundum, í þessari löngu vöku, getur manni fundist olían vera að búast. Sorgin eyðir kröftunum. Og stundum læðist að manni þessi hræðilega spurning sem er svo mannleg: „Hefði ég getað gert meira? Missti ég af einhverju í vöku minni yfir honum?“

Ég vil tala mjög skýrt til ykkar núna, eins og Jesús talaði til þeirra sem leituðu sökudólga í þjáningunni. Þegar hann var spurður um blindborna manninn, hvort hann eða foreldrar hans hefðu syndgað, svaraði hann: „Hvorki syndgaði þessi maður né foreldrar hans.“ Alan og Thao, þið verðið að heyra þetta: Þið misstuð ekki af neinu. Það var engin vanræksla. Það var ekkert sem mannlegur máttur, mannleg tækni eða mannleg vaka hefði getað gert til að breyta þessu. Veikindi eru ekki refsing og þau eru ekki á ábyrgð þeirra sem elska. Þið gáfuð Benjamin líf sem var fyllt af ást, ferðalögum og öryggi. Hann vissi að hann átti besta pabba í heimi. Hann vissi að hann átti móður sem elskaði hann takmarkalaust. Leyfið Guði að taka þessa þungu sektarkennd og kasta henni í hafið. Þið eruð hrein fyrir Guði, og Benjamin vaktar yfir ykkur með friði, ekki með ásökun.

Í draumnum sem þig dreymdi, Alan, þar sem þið Ben stóðuð í biðröð eftir ís og hann borgaði, sjáum við þennan vendipunkt. Hann er ekki lengur sá sem þarf að láta sjá um sig; hann er sá sem gefur. Hann er heilbrigður. Hann er frjáls. Hann er í brúðkaupsveislunni sem guðspjallið talar um. Dyrnar sem lokuðust í sögunni eru ekki dyr útilokunar fyrir hann, heldur dyr sem loka þjáninguna úti og eilífðina inni. Hann er kominn inn í fagnaðinn.

Ryan, kæri bróðir. Þú ert sá sem þarf að halda vöku hérna megin. Þú ert sá sem berð ljósið hans Bens áfram í þínu lífi. Þegar þú finnur til tómleika, mundu þá að olían í þínum lampa er sú sama og var í hans: kærleikurinn ykkar á milli. Hann vildi að þú lifðir, að þú værir sterkur, og að þú héldir áfram að skoða heiminn af sömu forvitni og hann gerði. Hann er ekki farinn frá þér; hann hefur bara skipt um stað til að vaka yfir þér.

Heilagur Ágústínus skrifaði einu sinni: „Þú hefur skapað okkur til þín, Drottinn, og hjarta okkar er órótt þar til það finnur hvíld hjá þér.“ Benjamin Đại Dương hefur fundið þessa hvíld. Nafn hans, sem merkir „Hafið mikla“, minnir okkur á að gæska Guðs er dýpri en dýpsta sorg. Brunnurinn sem gefur hreint vatn í Víetnam í hans nafni er lifandi tákn um þetta. Vatnið flæðir, lífið heldur áfram, og ást hans heldur áfram að svala þorsta þeirra sem minna mega sín.

Kæru vinir, þið sem hlustið og syrgið, hvort sem það er vegna Benjamíns eða annarra ástvina. Guð sér ykkur í miðnættinu. Hann veit að lampinn ykkar titrar í hendinni. En mundu að „veikleiki Guðs er sterkari en mannlegur styrkur“. Þegar þið finnið ykkur veikust, þá er kraftur krossins að vinna í ykkur.

Benjamin er núna með heilögum Karli Acutis í veislu himinsins. Þeir tveir, sem báðir elskuðu tækni og báðir höfðu svona stuttan tíma hér á jörð, standa nú saman og biðja fyrir okkur. Þeir biðja fyrir læknunum, þeir biðja fyrir börnum sem þjást, og þeir biðja sérstaklega fyrir ykkur, Alan, Thao og Ryan.

Hvað getum við tekið með okkur út í daginn? Hver er olían sem við getum sett á lampann okkar í dag?

Gerum eins og Benjamin. Bjóðum fram „sparibaukinn“ okkar – ekki endilega peninga, heldur tíma okkar, athygli okkar og kærleika til einhvers sem þarf á því að halda. Gerum eitt lítið verk í kyrrþey sem enginn veit um nema Guð. Þannig söfnum við olíu fyrir nóttina. Þannig höldum við vöku með Ben.

Látum síðustu orðin í dag vera hljóðlát huggun. Benjamin er ekki týndur í myrkrinu. Hann er ljósið sem vísar okkur veginn heim. Hann andar létt, hann brosir sínu bjartasta brosi, og hann bíður okkar þar sem engin miðnætti eru framar til, heldur aðeins eilífur dagur í kærleika Guðs.

Verið styrk. Verið trú. Verið full vonar.

Amen.