Cuimhneachán Naomh Píos X, Pápa

Stand ag an gclaí ar bharr an chnoic, os cionn an aerfoirt ar lá glé grianmhar.

Feiceann tú an t-eitleán mór miotail, an Boeing 737 trom, ina shuí ar an talamh. Smaoiníonn tú ar dtús: cén chaoi a bhféadfadh a leithéid de rud trom leachtach, déanta as cruach agus miotal, a chosa a thógáil ón talamh go brách? Cén chaoi a bhféadfadh sé éirí san aer agus snámh trí na néalta gorma amhail is nach bhfuil aon mheáchan ann?

Ach ansin, cloiseann tú an torann. Feiceann tú an t-aer ag bogadh. Feiceann tú an ghaoth dofheicthe a ghabhann faoi na sciatháin. Ní le neart an mhiotail atá an t-eitleán ag eitilt, ach trí ghéilleadh don ghaoth, don anáil dofheicthe atá ag ardú gach rud os cionn an domhain.

B’é sin iontas mhór ár mBenjamin óg. Lón eitilte, eitleáin, ealaín an aeir… bhí spiorad Ben i gcónaí gafa leis an doimhneacht sin. Smaoinigh ar Benjamin Vo agus a dheartháir Ryan ina seasamh le chéile ag an gclaí sin, ag breathnú síos ar an rúidbhealach, a súile ar oscailt le hiontas, ag leanúint gach eitleáin agus é ag tógáil eitilte isteach sa spéir mhór. Bhí rud éigin i gcroí Benjamin a thuig gurb é an t-aer dofheicthe seo—an anáil atá timpeall orainn—a iompraíonn muid nuair nach féidir linn bogadh linn féin.

…

Inniu, tugann an fáidh Eizicéil go lár plain ghrianmhar muid, gleann atá lán de chnámha tirime.

Feic na cnámha sin i do shamhlaíocht. Níl aon fheoil orthu, níl aon fhuil, níl aon mheáchan beo iontu. Níl iontu ach an rud atá fágtha tar éis don bheatha imithe chun siúil. Agus cuireann an Tiarna an cheist is doimhne, an cheist a bhuaileann i gcroí gach duine atá ag caoineadh inniu:

“A mhic an duine, an bhféadfaidh na cnámha seo teacht chun beatha?”

Is é freagra Eizicéil an t-aon fhreagra is féidir le croí atá briste a thabhairt:

“A Thiarna DIA, is tusa amháin atá ar eolas aige.”

An bhfeiceann tú an uaimh sin? Ní deir Eizicéil “Tá”, agus ní deir sé “Níl”. Ní dhéanann sé comhréiteach bréagach, ná ní thugann sé freagra éasca do Dhia. Nameann sé an doimhneacht. Tuigeann sé go bhfuil na cnámha chomh tirim sin nach féidir le neart daonna aon rud a dhéanamh leo. Is focal óil é seo do gach duine atá suite i dtost anocht.

Tá sé naoi seachtaine anois ó imigh ár mBenjamin beloved uainn ar an 13 Meitheamh. Naoi seachtaine ó thit an tost uafásach sin ar an teach. Agus b’fhéidir go bhfuil na laethanta seo faighte ag Alan, ag Thao, agus ag Ryan ina bhfuil mothú na gcnámh tirim seo le fáil i do chroí. An mothú sin nuair a bhíonn an dóchas mar a bheadh sé imithe uait, nuair a bhíonn an t-aer féin trom le tarraingt, nuair a bhíonn na teagmhais ar fad i rith an lae cosúil le hiarsmaí de shaol a bhí ann uair amháin.

Deir muintir Iosrael sa léamh inniu: “Tá ár gcuid cnámha triomaithe, tá ár ndóchas caillte, agus táimid gearrtha chun siúil.”

Ní dhéanann an Scriptiúr aon iarracht an scéal a mhaisiú. Nameann sé an t-ualach iomlán ar dtús. Ní thagann an sólás go dtí go n-admhaítear an phian go hiomlán. Caithfimid seasamh san ionad sin, mar a sheas Eizicéil, agus a admháil go bhfuil an brón go dona, go bhfuil an leaba fholamh go trom, go bhfuil guth ár mBenjamin missing ó gach seomra.

…

Ach ansin, tharla an Tionntú.

Tharla rud éigin níos mó ná an t-éadrom.

Dúirt an Tiarna le Eizicéil: “Tairngreacht a dhéanamh don spiorad… Abair leis an spiorad: Tar ó na ceithre ghaoth, a spiorad, agus séid ar na daoine seo atá maraithe, chun go dtiocfaidh siad chun beatha.”

An Spiorad. Sa tEabhrais, is é an focal céanna é do “Spiorad”, do “Ghaoth”, agus do “Anáil” — *Ruah*.

Is é *Ruah* Dé an anáil ghreanta a shéid isteach i scamhóga Ádhaimh ag tús an chruthaithe. Is é *Ruah* an ghaoth dhoiimhneach a bhog ar aghaidh na n-uiscí. Agus is é an Spiorad céanna é atá ag teacht san aer, ag comhcheangal cnámh lena cnámh féin, ag clúdach gach rud le feoil, agus ag tabhairt anáil nua do na mairbh. Ní iarrann Dia ar na cnámha dul ag obair le neart a gcuid féin; tugann Sé A anáil féin dóibh.

Smaoinigh ar an gcaoi a bhfíoraíonn an Soiscéal inniu an anáil seo. Nuair a fhiafraíonn an scoláire dlí de Íosa cé hé an t-aitheantas is mó sa dlí, ní thugann Íosa liosta fada de rialacha crua uaidh. Thug Sé an t-aon rud a bheathaíonn an t-anam go léir:

“Ghráóidh tú an Tiarna do Dhia le do chroí go léir, le d'anam go léir, agus le d'intinn go léir. Is é seo an aitheantas is mó agus an chéad aitheantas. Agus tá an dara ceann cosúil leis: Ghráóidh tú do chomharsa mar tú féin.”

Is é an Grá sin *anáil* Dé sa domhan seo. Is é an grá an Spiorad a thagann ó na ceithre ghaoth chun gach rud atá briste a thógáil ar ais. Ní hionann an grá agus mothúchtán a thagann agus a imíonn; is é an grá an t-aer gaoithe a choinníonn an Cruinne le chéile.

…

Agus nárbh é sin atá le feiceáil i saol ghairid, spioradálta ár mBenjamin Vo?

Bhí intinn ag Ben a d’fhéadfadh na cóid chasta mhatamaiticiúla a réiteach, ach bhí croí aige a bhí líonta leis an anáil ghrámhar seo. Smaoinigh ar an gcaoi a bhfaca a athair agus a mháthair an ghrá sin go soiléir ann. Nuair a bhí Ben cúig bliana déag d’aois, bhí spiorad speisialta aige a d’aithin nuair a bhí duine eile ag fulaingt. Bhí grá nádúrtha aige do Dhia agus dá theaghlach, grá a bhí chomh simplí agus chomh domhain sin nár ghá dó focail mhóra a úsáid chun é a thaispeáint.

Smaoinigh ar an aisling a bhí ag Alan le déanaí, an oíche sin i mí Iúil, nuair a chonaic sé Ben ina sheasamh lasmuigh den doras, gan geansaí air, é slán agus láidir, ina chulaith ghairid ghlas. Bhí Ben ag iarraidh a rá le Alan go raibh sé ag snámh go saor anois, go raibh sé in anail a tharraingt gan aon bhac, gurbh fhéidir leis maireachtáil gan stró. Nuair a bhí an mearbhall agus an bhrú ar an mbuachaill sna laethanta deireanacha sa saol seo, sna huaireanta ina raibh sé ag streachailt le gach anáil, tháinig an chuimhneachán sin ar ais san aisling sin chun an fhírinne a thaispeáint: “Níl aon cheo i gceist, beidh mé ag faire ar dhaidí agus ar mhamaí.”

Ach an chuid is áille den aisling sin, ná gurbh é sin go díreach an geallúint a thagann ó Eizicéil inniu: “Osclóidh mé bhur gcuid uaigheanna... Cuirfidh mé mo spiorad ionaibh chun go mbeidh sibh beo.”

Tá ár mBen tar éis dul isteach i gceantar na gceithre ghaoth, isteach san Anáil atá gan teorainn. Níl sé gafa a thuilleadh ag teorainneacha an tsaoil seo, ná ag aon laige fisiciúil. Tá sé ag eitilt mar na héitleáin mhéara a raibh oiread sin grá aige dóibh, saor ó mheáchan na cruinne, faoi chúram Mhuire Máthair agus Naomh Carlo Acutis, ag suí ag Féasta na bhFlaitheas i láthair Dé.

…

A Alan, a Thao, agus a Ryan… tá an homaily seo agaibhse anocht, ach tá sí do gach teaghlach atá suite san dorchadas, do gach duine atá ag éisteacht ó chian atá ar tí géilleadh do dhiúltú an dóchais.

Nuair a thagann na maidineacha sin ina mbraitheann sibh na cnámha triomaithe i do chroí, nuair a bhíonn an uaigh fholamh i do smaointe, cuimhnigh ar na focail seo ó Eizicéil:

“Tá sé geallta agam, agus déanfaidh mé é, deir an Tiarna.”

Ní mar gheall ar ár neart féin a éirímid gach lá. Ní mar gheall ar ár gcumas féin an brón seo a réiteach a bhímid in ann dul ar aghaidh. Tagann an neart nuair a ligimid do Spiorad Dé séideadh trí ár seomraí fholmha. Tagann sé nuair a choinnímid lámh ár mhic Ryan, nuair a chanaimid paidir simplí don Mháthair Mhuire, nuair a bhreathnaímid suas ar an spéir nuair a théann eitleán thart agus a chuimhnímid ar an ngáire geal a bhí ar aghaidh Ben.

Tá Ben beo. Ní sa chuimhne amháin, ach i gcroí Dé. Tá an grá a roinn sé leat, an grá a líon a chroí do gach duine timpeall air, beo fós. Ní féidir leis an mbas an grá sin a scriosadh, mar atá ráite ag Íosa inniu: is é an grá an t-aon rud a mhaireann go deo, an t-aon rud ar a bhraitheann an dlí go léir agus na fáithe.

Féach ar an uisce glan a shníonn i gcónaí as an dtobar a tiomnaíodh i gcáilíochta Ben i gCà Mau—an “Tobar Grá” a tugadh air. Gan aon torann mór, tá an t-uisce sin ag sileadh go ciúin, ag tabhairt beatha do dhaoine atá i ngá, díreach mar a leanann spiorad Ben ag tabhairt beatha agus dóchais do dhaoine atá timpeall ar a theaghlach.

…

Leis an gCuimhneachán ar Naomh Píos X inniu—pápa a raibh grá mór aige do simplíocht na Críostaíochta agus don Eocairist mar chothú gach lá—cuimhnigh ar seo: ní gá duit sléibhte a bhogadh inniu. Ní gá duit an brón seo go léir a thuiscint anocht.

Níl uait ach anáil amháin a tharraingt.

Anáil amháin, agus í a thabhairt do Dhia. Lig do ghaoth an Spioraid spás a dhéanamh i do chroí anocht.

Agus nuair a théann tú amach an doras anocht, nó nuair a dhúnann tú do shúile le dul a chodladh, breathnaigh ar an spéir ar feadh nóiméid ghoirid. Smaoinigh ar na héitleáin atá ag eitilt go hard sna néalta, ar na sciatháin atá tógtha ag an ghaoth dhofeicthe, agus abair go ciúin i do chroí féin:

“A Spiorad Naoimh, séid ar ár mbrón. A Ben, faire orainn ó na flaitheas.”

Agus beidh eolas agat go bhfuil an Tiarna leat, gach céim den bhealach, go dtí an lá a mbeidh muid go léir le chéile arís i solas gan oíche na bhFlaitheas. Amen.