सामान्य काळातील एकविसाव्या आठवड्यातील बुधवार

एका अत्यंत शांत खोलीत चालणाऱ्या लेखणीचा आवाज तुम्ही कधी ऐकला आहे का? तो खरखरणारा, संथ आणि सातत्यपूर्ण आवाज… कागदावर शाई उमटत असतानाचा तो एक जिवंत स्पर्श असतो. आजच्या पहिल्या वाचनाच्या शेवटी, संत पौल थेस्सलनीकाकरांना पत्र लिहीत असताना, अचानक आपल्या लेखकाकडून लेखणी स्वतःच्या हातात घेतो. तो लिहितो: “हा नमस्कार माझ्या, म्हणजेच पौलाच्या स्वतःच्या हाताने लिहिलेला आहे. माझ्या प्रत्येक पत्रात हेच चिन्ह असते; मी असाच लिहितो.”

पौल तिथे केवळ एक सही करत नाहीये. तो आपल्या हाताचे ठसे त्या पत्रावर सोडत आहे. ते हात, ज्यांनी तंबू शिवण्याचे कठीण काम केले; ते हात, जे रात्रंदिवस राबले जेणेकरून कोणावरही भार पडू नये; तेच हात आता अत्यंत प्रेमाने आपल्या लोकांसाठी आशीर्वाद लिहीत आहेत. हा त्याच्या स्वतःच्या हाताचा स्पर्श आहे. ही त्याची स्वाक्षरी आहे.

आजच्या पवित्र शास्त्रामध्ये हाच 'हाताचा स्पर्श' आणि 'हातांचे कष्ट' हा एक महत्त्वाचा धागा बनून समोर येतो. स्तोत्रकर्ता म्हणतो, “तू तुझ्या हातांच्या कष्टाचे फळ खाशील; तू धन्य आणि सुखी होशील.” आणि याच्या अगदी उलट, शुभवर्तमानात प्रभू येशू आपल्याला अशा लोकांबद्दल सांगतो ज्यांचे हात केवळ बाहेरून सजवण्याचे काम करतात. परोशी आणि शास्त्री संदेष्ट्यांची थडगी बांधतात, स्मारके सजवतात, पण त्यांचे हृदय आतून रिकामे आणि मृत आहे. त्यांचे काम केवळ देखाव्याचे आहे, त्यात जिवंत प्रेम नाही.

आज आपण या वचनांच्या प्रकाशात एका अशा हाताची आणि हृदयाची आठवण करण्यासाठी येथे जमलो आहोत, ज्याने आपल्या १५ वर्षांच्या लहानशा आयुष्यात आपल्या प्रेमाची आणि कष्टाची एक अमिट स्वाक्षरी आपल्या सर्वांच्या हृदयावर सोडली आहे. आपला लाडका बेंजामिन व्हो… आपला बेन.

आज १३ ऑगस्ट २०२६… बेन आपल्याला सोडून, प्रभूच्या स्वर्गीय घरी जाऊन आज बरोबर दोन महिने पूर्ण होत आहेत.

दोन महिने… साठ दिवस.

अलन, थाओ आणि रायन… हा काळ कसा गेला आहे, हे फक्त तुमचे हृदयच जाणते. विरहाची ही वेदना किती जड आणि संथ असते, हे शब्दांत मांडणे कठीण आहे. जेव्हा सुरुवातीचा गोंधळ शांत होतो, जेव्हा सांत्वनासाठी येणारे लोक आपापल्या घरी परततात, तेव्हा घरात पसरलेली ती शांतता अधिक तीव्रतेने जाणवू लागते. सकाळी उठल्यावर बेनच्या खोलीतील रिकामी खुर्ची पाहताना, जेवणाच्या टेबलावर त्याची जागा रिकामी दिसताना, किंवा त्याच्या कॉम्प्युटरच्या कीबोर्डकडे पाहताना, जिथे त्याचे हात तासन्तास कोडिंग करत असायचे… तो क्षण एखाद्या अचानक झालेल्या हल्ल्यासारखा तुमच्या हृदयावर वार करतो. ही वेदना खरी आहे. ती खोल आहे. मी आज कोणतीही घाई न करता, तुमच्या या दुःखाच्या मध्यभागी तुमच्यासोबत उभा आहे. प्रभू येशू ख्रिस्त स्वतः तुमच्या या अश्रूंच्या जवळ उभा आहे.

पण आज संत पौल आपल्याला ज्या 'हातांच्या कष्टाबद्दल' आणि 'परंपरेबद्दल' सांगत आहे, त्याकडे आपण वळूया. पौल म्हणतो की आम्ही तुमच्यामध्ये अस्ताव्यस्तपणे वागलो नाही, आम्ही कष्ट केले. आपला प्रिय बेंजामिनसुद्धा असाच होता. तो केवळ एक हुशार मुलगा नव्हता, तर तो अत्यंत कष्टाळू आणि जिद्दी होता. त्याचे विचार, त्याची बुद्धिमत्ता त्याच्या वयापेक्षा खूप मोठी होती. वयाच्या १५ व्या वर्षी, जेव्हा अनेक मुले केवळ खेळण्यात दंग असतात, तेव्हा बेन कॉम्प्युटरच्या स्क्रीनसमोर बसून स्वतःचे गेम्स आणि ॲप्लिकेशन्स कोड करत होता. त्याचे स्वतःचे 'गिटहब' (GitHub) रिपॉझिटरी होते, जिथे त्याने आपल्या कल्पकतेची सुंदर स्वाक्षरी उमटवली होती.

त्याच्या हातांनी कीबोर्डवर टाईप केलेले ते कोड्स, त्याचे ते विचार… हे सर्व त्याचे कष्ट होते. तो नेहमी म्हणायचा, “प्रयत्न करणे हेच सर्व काही आहे” (Trying is all that matters). बॅडमिंटनच्या कोर्टवर असो वा बास्केटबॉलच्या मैदानावर, त्याने कधीही हार मानली नाही. तो आपल्या हातांनी आणि आपल्या संपूर्ण अस्तित्वाने प्रत्येक गोष्टीत आपले सर्वस्व ओतत असे.

आणि त्याच्या या कष्टाळू हातांमागे एक अत्यंत कोमल आणि निष्पाप हृदय होते. त्याला विमानांचे आणि पक्षांचे अतोनात वेड होते. तो जेव्हा जेव्हा विमानांबद्दल बोलायचा, तेव्हा त्याचे डोळे चमकून उठायचे. त्याच्या मनात एक स्वप्न होते—स्वतःची एक एअरलाईन सुरू करण्याचे, जिचे नाव त्याने अत्यंत निरागसपणे ठेवले होते: ‘कॉन चिम एअरलाइन्स’ (Con Chim Airlines) म्हणजेच ‘पक्षी एअरलाइन्स’. जेव्हा जेव्हा तो या ‘कॉन चिम एअरलाइन्स’ बद्दल बोलायचा, तेव्हा तो गालातल्या गालात हसायचा, खिदळायचा (giggles and smiles). त्याच्या त्या हसण्यात, त्याच्या त्या स्वप्नांमध्ये एक अशी शुद्धता होती, जी आजच्या शुभवर्तमानातील परोश्यांच्या ढोंगीपणाच्या अगदी उलट होती.

येशू परोश्यांना म्हणतो, “तुम्ही बाहेरून सुंदर दिसता, पण आतून अशुद्धतेने भरलेले आहात.” पण आपला बेन कसा होता? तो आतून आणि बाहेरून एकच होता. त्याचे हृदय अत्यंत पारदर्शक होते. वयाच्या अवघ्या १५ व्या वर्षी, जेव्हा त्याचे काका आजारी पडले, तेव्हा त्याने स्वतःहून, कोणाच्याही सांगण्याशिवाय आपल्या आई-वडिलांना सांगितले की तो आपली संपूर्ण पिगी बँक काकांच्या उपचारासाठी द्यायला तयार आहे! त्याने ती पिगी बँक फोडली नाही, कारण त्याची गरज पडली नाही; पण त्याचे ते देणे, त्याचे ते मन उघडून दाखवणे, हीच त्याच्या हृदयाची खरी स्वाक्षरी होती. हेच ते कष्टाचे आणि प्रेमाचे फळ होते, ज्याचा उल्लेख स्तोत्रकर्ता करतो.

पण आज, या दोन महिन्यांच्या टप्प्यावर, अलन आणि थाओ, तुमच्या मनात एक अतिशय जड आणि छळणारा प्रश्न येत असेल: 'का? आमच्यासोबतच असे का झाले? बेनसारख्या इतक्या चांगल्या, निष्पाप मुलाला इतक्या लवकर का जावे लागले? आमच्याकडून काही चूक झाली का? आम्ही काही आधी ओळखायला हवे होते का?'

माझ्या प्रिय अलन आणि थाओ, आज प्रभूच्या या पवित्र शब्दांद्वारे मी तुमच्या हृदयावरील हा जड दगड पूर्णपणे काढून फेकून देऊ इच्छितो. जेव्हा शिष्यांनी येशूला विचारले होते की, “या माणसाच्या जन्मांध असण्याला कोण कारणीभूत आहे, हा स्वतः की याचे आई-वडील?” तेव्हा येशू ने स्पष्ट शब्दांत सांगितले होते, “याने किंवा याच्या आई-वडिलांनी पाप केले नाही” (योहान ९:३).

बेनचे आजारपण ही देवाने दिलेली शिक्षा नव्हती, आणि ते तुमच्या नियंत्रणातही नव्हते. काही आजारपणं, काही दुःखं या जगात अचानक आणि कोणत्याही कारणाशिवाय येतात, ज्यावर मानवी कष्टांची किंवा काळजीची कोणतीही मर्यादा चालत नाही. तुम्ही जगातील सर्वोत्तम आई-वडील आहात. तुम्ही बेनवर अथांग, परिपूर्ण आणि निस्सीम प्रेम केले. तुम्ही त्याला जगातील सर्व सुख दिले, त्याला जगाची सफर घडवून आणली. तुमच्या प्रेमामध्ये कोणतीही कमतरता नव्हती. आज स्वतःला त्या निरर्थक आत्मदोषातून आणि सुप्त अपराधीपणाच्या भावनेतून पूर्णपणे मुक्त करा. बेन तुमच्यावर खूप प्रेम करत होता, आणि आजही करत आहे. तो स्वर्गातून तुमच्याकडे पाहत आहे आणि त्याला माहित आहे की तुम्ही त्याच्यावर किती माया केली.

रायन, माझ्या प्रिय बाळा… तुझा मोठा भाऊ बेन हा तुझा सर्वात मोठा चाहता आणि मित्र होता. तो जरी आज डोळ्यांना दिसत नसला, तरी तो तुझ्या अगदी जवळ आहे. त्याने त्याच्या आयुष्याची आणि प्रेमाची जी स्वाक्षरी तुझ्या हृदयात उमटवली आहे, ती कधीही पुसली जाणार नाही. तुला तुझ्या आई-वडिलांसाठी आणि बेनच्या स्वप्नांसाठी धैर्याने आणि आनंदाने जगायचे आहे. तू एकटा नाहीस, तुझा दादा स्वर्गातून नेहमी तुझ्यावर लक्ष ठेवून आहे.

आजच्या पहिल्या वाचनात संत पौल एक अतिशय सुंदर आशीर्वाद देतो: “शांततेचा प्रभू स्वतः तुम्हाला सर्व वेळी आणि सर्व प्रकारे शांती देवो.”

विचार करा… “सर्व वेळी आणि सर्व प्रकारे.”

याचा अर्थ काय? जेव्हा आपण आनंदी असतो तेव्हाच नव्हे, तर जेव्हा आपण अत्यंत दुःखी असतो, जेव्हा आपले हृदय विरहाने व्याकूळ झालेले असते, तेव्हाही तो प्रभू आपल्याला शांती देण्यास समर्थ आहे. त्याची शांती ही जगासारखी वरवरची नसते. ती आपल्या दुःखाच्या खोल जखमेवर मलम लावणारी शांती आहे.

आज आपला लाडका बेंजामिन व्हो हा संत कार्लो अकुतीससोबत स्वर्गाच्या त्या भव्य मेजवानीत विसावला आहे. ज्या मुलाला तंत्रज्ञानाची आणि विमानांची इतकी आवड होती, तो आज देवाच्या त्या अनंत आकाशात मुक्तपणे विहार करत आहे. त्याची ‘कॉन चिम एअरलाइन्स’ आज स्वर्गाच्या अनंत सीमांवर उडत आहे, जिथे कोणताही आजार नाही, कोणतेही दुःख नाही आणि कोणताही विरह नाही.

बेनच्या दयाळू हृदयाच्या स्मरणात व्हिएतनाममधील कॅ माउ (Cà Mau) येथे जी पाण्याची विहीर बांधण्यात आली आहे—‘जॉन् द बॅप्टिस्टची विहीर’—ती आजही लोकांना जीवनदायी पाणी देत आहे. बेनच्या हातांनी या जगात जे प्रेमाचे काम केले, ते आज त्या पाण्याच्या रूपाने वाहत आहे. हीच त्याची खरी स्वाक्षरी आहे, जी कधीही मिटणार नाही.

माझ्या प्रिय ख्रिस्ती बांधवांनो, आज जेव्हा आपण या प्रार्थनेतून बाहेर पडू, तेव्हा आपल्यासोबत काय घेऊन जायचे आहे?

आज जेव्हा तुम्ही घरी जाल, तेव्हा आपल्या स्वतःच्या हातांकडे पहा. हे हात देवाने आपल्याला कशासाठी दिले आहेत? परोश्यांसारखे केवळ बाहेरून ढोंग करण्यासाठी, की संत पौलासारखे कष्ट करण्यासाठी आणि बेनसारखे इतरांना प्रेमाने मदत करण्यासाठी? आज एक छोटासा संकल्प करा: आपल्या हातांनी कोणालातरी मदत करा. कोणाचे तरी अश्रू पुसा. कोणालातरी प्रेमाने जवळ करा.

अलन, थाओ आणि रायन… बेन तुमच्यापासून दूर गेलेला नाही. तो फक्त देवाच्या त्या दुसऱ्या, अधिक प्रकाशमान खोलीत गेला आहे. प्रभू येशू ख्रिस्ताची कृपा आणि माता मरीयेचे सांत्वन तुम्हा सर्वांसोबत सदैव राहो.

आमेन.